Yet iskolni isbꞌa yaꞌ Esteban sata ebꞌnaj yahaw konhobꞌ Israel
7
Naj yahawil ebꞌnaj sacerdote Israel,
ok naj isqꞌambꞌeꞌ tet yaꞌ Esteban:
—¿Yelmi sunil tzet chal-lax tawinh tiꞌ?
xhi naj.
2 Istaqꞌwi yaꞌ Esteban xin:
—Hex wet konhobꞌ yebꞌ hex iswiꞌehal yeko yinh konhobꞌ Israel tiꞌ,
abꞌewe tzet chiwalan.
Wal Komam Dios,
kaw aykano yip,
isye isbꞌa Komam tet jichmam Abraham yet aytokꞌo yaꞌ bꞌey ismajul Mesopotamia,
yet maxhto chito yaꞌ bꞌey konhobꞌ Harán.
3 Yalnikano Komam Dios tet yaꞌ hakaꞌ tiꞌ:
»“Bꞌejkano hatxꞌotxꞌ tiꞌ yebꞌ sunil hawikꞌal,
kat hato bꞌey huneꞌ txꞌotxꞌ chinyekanojan tawet,”
xhi Komam tet yaꞌ.
4 Lahwi tuꞌ xin yel yaꞌ yul ismajul txꞌotxꞌ Caldea,
isto yaꞌ yul konhobꞌ Harán,
haꞌ tuꞌ xin ehayo yaꞌ.
Haxa yet iskam ismam yaꞌ xin,
yilaxti yaꞌ yu Komam Dios sat txꞌotxꞌ bꞌay ayonh tiꞌ.
5 Machi nino istxꞌotxꞌ yaꞌ aqꞌlax yu Komam bꞌey tiꞌ,
yaj xin yal Komam tet yaꞌ hakaꞌ tiꞌ:
»“Chiwaqꞌan huneꞌ hatxꞌotxꞌ,
yajaꞌ yet chaxhkami kat iskankano txꞌotxꞌ yul isqꞌabꞌ hawuninal,”a
xhi Komam.
6 »Yalnipaxo Komam Dios tet yaꞌ hakaꞌ tiꞌ:
»“Wal hawuninal chipohchakanh xin,
chitokano ebꞌnaj yul huneꞌxa nan konhobꞌal,
chiꞌok ebꞌnaj ischejabꞌo anma tuꞌ.
Kaw kanhebꞌ ciento habꞌil chiyaqꞌle ebꞌnaj isyaꞌtajil.
7 Yaj chiwatijan isyaꞌtajil xol anma nan konhobꞌal bꞌay chꞌok ebꞌnaj chejabꞌoj.
Chilahwi tuꞌ xin kat winilojan ebꞌnaj yul huneꞌ konhobꞌ tuꞌ,
yunhe yinayo isbꞌa ebꞌnaj wetan sat huneꞌ txꞌo txꞌotxꞌ tiꞌ,
txꞌotxꞌ chiwaqꞌan tet ebꞌnaj,”
xhikano Komam Dios tet yaꞌ Abraham.
8 Yaqꞌnipaxkano Komam Dios istrato tet yaꞌ Abraham,
yalnikano Komam tato chiꞌaqꞌlax circuncidar yaꞌ.
Huneꞌ tuꞌ,
haꞌ ton yechel istrato Komam yaqꞌ tet yaꞌ,
yuxin hayet ispitzkꞌa huneꞌ iskꞌahol yaꞌ Abraham chiyij Isaac,
waxajebꞌxa tzꞌayik ispitzkꞌahi,
yaqꞌlax circuncidar.
Hakpax tuꞌ xin yet ispitzkꞌa iskꞌahol yaꞌ Isaac chiyij Jacob,
aqꞌlaxpaxo circuncidar.
Wal yaꞌ Jacob tuꞌ xin,
12 (kabꞌlahonhwanh) iskꞌahol yaꞌ yaqꞌlaxpaxo xin circuncidar.
Ebꞌyaꞌ 12 (kabꞌlahonhwanh) tuꞌ,
kaw ichmame yeko ebꞌyaꞌ jinh,
hanhonh Israel honh tiꞌ.b
9 »Ebꞌyaꞌ jichmam tuꞌan xin,
ay huneꞌ yuxhtaj ebꞌyaꞌ chiyij José;
kaw yako ebꞌyaꞌ ishowal yinh yuxhta tuꞌ.
Yapni huneꞌ tzꞌayikal xin,
yet istxonhnito ebꞌyaꞌ yuxhta tuꞌ bꞌey Egipto.
Yaj xin kaw ayko Komam Dios yetbꞌiho yaꞌ José.
10 Komam Dios kolnhelo yaꞌ xol sunil isyaꞌtajil ekꞌle yibꞌanh,
kaw yaqꞌ Komam ishelanil yaꞌ,
yebꞌpaxo xin kaw ayko Komam yetbꞌiho yaꞌ,
yuxin kaw kꞌul isbꞌeybꞌal yaꞌ sata naj rey Faraón.
Yuxin ok yaꞌ gobernadoral yinh txꞌotxꞌ Egipto yu naj Faraón,
Yokpaxo yaꞌ yahawil yinh sunil tzet ay naj Faraón tuꞌ.
11 »Lahwi tuꞌ xin yapni huneꞌ tiempohal yet yay huneꞌ wahilal yibꞌanh ebꞌnaj ah Egipto yebꞌ ebꞌnaj ah Canaán.
Kaw xin ok yinh iskꞌul ebꞌnaj yinh huneꞌ wahilal tuꞌ,
matxatikꞌa bꞌay chiyiqꞌ ebꞌnaj tzet chislo.
12 Yet yabꞌen yaꞌ Jacob tato ay ixim trigo bꞌey Egipto,
ischejnito yaꞌ ebꞌyaꞌ iskꞌahol loqꞌo trigo yinh bꞌabꞌelal;
haꞌ ton ebꞌyaꞌ tuꞌ xin,
jichmam.
13 Haxa yet ischejlaxtoj ebꞌyaꞌ yet iskayel xin,
isyenilo isbꞌa yaꞌ José tet ebꞌyaꞌ tato kaw yuxhta isbꞌa ebꞌyaꞌ.
Hak tuꞌ yu yohtanhenilo naj Faraón mak anmahil yaꞌ José yu ebꞌyaꞌ yuxhta tuꞌ.
14 Ischejni yaꞌ José tuꞌ yilaxoti ismam,
haꞌ ton yaꞌ Jacob yebꞌ sunil yuxhta yaꞌ José tuꞌ,
yebꞌpaxo yixal ebꞌyaꞌ,
yebꞌ sunil yuninal.
Yinh sunil mak tuꞌ kaw 75 (holanhebꞌ iskanhwinaj) isbꞌisil.
15 Hak tuꞌ yu yapnikano yaꞌ Jacob bꞌey Egipto.
Haꞌ bꞌey tuꞌ xin kamto ebꞌyaꞌ jichmam tuꞌ.
16 Hayet payxa tuꞌ xin,
ilaxto isnimanil ebꞌyaꞌ jichmam tuꞌ bꞌey konhobꞌ Siquem.
Haꞌ tuꞌ okkanto isnimanil ebꞌyaꞌ yul huneꞌ chꞌen chꞌen holbꞌil,
loqꞌbꞌilkano yu yaꞌ Abraham tet yuninal naj Hamor ay bꞌey txꞌotxꞌ Siquem.
17 »Yet toxa chꞌapni istiempohal yijni isbꞌa tzet yalkano Komam Dios tet yaꞌ Abraham,
ispohkanh yuninal yaꞌ bꞌey Egipto tuꞌ;
ischꞌibꞌkanh isbꞌisil.
18 Yet huneꞌ tiempohal tuꞌ xin,
ok huneꞌxa naj reyal yinh txꞌotxꞌ Egipto tuꞌ,
yaj matxa ohtabꞌilo yaꞌ José yu naj,
yuto kaw payxa kamto yaꞌ José tuꞌ.
19 Kaw xin etalax ebꞌyaꞌ jichmam yu huneꞌ naj rey tuꞌ.
Yalni naj tet sunil ebꞌnaj israelita tato sunil nixhte iskꞌahol chipitzkꞌahi chisbꞌejkano ebꞌnaj yunhe iskamiloj,
haxinwal matxa chipohcha ebꞌnaj.
20 »Yulbꞌal huneꞌ tiempo tuꞌ xin,
pitzkꞌa yaꞌ Moisés.
Kaw kꞌulchꞌankano yul sat Komam Dios.
Yulbꞌal oxebꞌ ixahaw aqꞌlax chꞌibꞌo yu ismiꞌ yebꞌ yu ismam.
21 Lahwi tuꞌ xin,
yebꞌalaxilo yu ismam yebꞌ yu ismiꞌ tuꞌ tet huneꞌ ley ayko yu naj rey.
Haxa ix iskutzꞌin naj rey tuꞌ bꞌey ilchanoti nichꞌan tuꞌ,
yaniko ix yuninoj,
yaqꞌlax chꞌibꞌo yu ix.
22 Yuxin kaw kuylax yaꞌ Moisés yinh sunil yitzꞌatil iswiꞌ ebꞌnaj ah Egipto tuꞌ.
Yuxinto kaw helan elkaniko yinh sunil tzet chala yebꞌ yinh tzet chiswatxꞌe.
23 »Yet ayxako yaꞌ Moisés yinh 40 (kawinaj) habꞌil,
yok yinh iskꞌul yaꞌ isto yilno ebꞌnaj yet konhobꞌ Israel ay bꞌey tuꞌ.
24 Haxa yet yilni yaꞌ ta lanhan yetalax huneꞌ naj jet konhobꞌ yu huneꞌ naj ah Egipto,
yok yaꞌ iskolnilo naj jet konhobꞌ tuꞌ,
ismaqꞌnikano kamo yaꞌ naj Egipto tuꞌ.
25 Haꞌ yute isnahni yaꞌ Moisés tuꞌ,
to txumchalo yu ebꞌnaj jet konhobꞌ tuꞌ tato haꞌ Komam Dios anheko yaꞌ yunhe iskolnilo ebꞌnaj yul isqꞌabꞌ isyaꞌtajil,
yaj maxhtikꞌa txumchapaxilo yu ebꞌnaj.
26 »Haxa yet huneꞌxa tzꞌayikal xin,
yilni yaꞌ Moisés yaqꞌlen howal kawanhxa ebꞌnaj jet konhobꞌ,
yu yoche yaꞌ yaqꞌaꞌko ebꞌnaj yinh aqꞌankꞌulal yuxin yal yaꞌ hakaꞌ tiꞌ tet ebꞌnaj:
»“¿Tzet yinh yuxin cheyaqꞌle howal?
Kaw heyet konhobꞌ hebꞌa,”
xhi yaꞌ.
27 »Istenlaxilo yaꞌ Moisés yu huneꞌ naj lanhan yaqꞌlen howal yebꞌ hunxa naj tuꞌ,
yalni naj tet yaꞌ Moisés:
»“¿Mak makaxhaniko jahawilojanh yuxin chaxhhul kachwal jinhanh?
28 ¿Tom chawoche chinhamaqꞌ kamojan hakaꞌ hawute naj ah Egipto yet ewi hawalni?”
xhi naj tet yaꞌ.
29 Yet yabꞌen yaꞌ Moisés yalni naj hakaꞌ tuꞌ,
yelkanh yaꞌ.
Isto yaꞌ,
yehayo yaꞌ hakaꞌ nan konhobꞌal bꞌey huneꞌ txꞌotxꞌ chiyij Madián.
Haꞌ bꞌey tuꞌ xin,
pitzkꞌa kawanh iskꞌahol yaꞌ.
30 »40 (Kawinaj) habꞌilxa yapni yaꞌ bꞌey txꞌotxꞌ Madián,
isyenikanh isbꞌa huneꞌ naj ángel tet yaꞌ xol xaj qꞌa qꞌaꞌ yinh huneꞌ teꞌ txꞌix bꞌey txꞌotxꞌ desierto yich witz Sinaí.
31 Yet yilnito yaꞌ huneꞌ tuꞌ,
kaw kꞌayilo iskꞌul yaꞌ yu.
Haxa yet ishitziko yaꞌ yu kam yilni yaꞌ,
yabꞌen yaꞌ istzotel Komam Dios Jahawil hakaꞌ tiꞌ:
32 “Haninan isDiosal sunil ebꞌyaꞌ hawichmam,
isDiosal yaꞌ Abraham,
yaꞌ Isaac,
yebꞌ yaꞌ Jacob,”
xhi Komam tet yaꞌ.
Toxanhe chikꞌuykꞌun yaꞌ Moisés tuꞌ yu xiwkilal,
matxa xin tꞌanhxiko yaꞌ yinh huneꞌ qꞌaꞌ tuꞌ.
33 »Yalni Komam Dios tet yaꞌ:
»“Ilo haxanhabꞌ yinh hawoj,
yuto huneꞌ bꞌay ayachayo tiꞌ kaw txahul,
yuto haꞌ bꞌey tiꞌ lanhan intzotelan tawet.
34 Ebꞌnaj inkonhobꞌan ay bꞌey Egipto,
chiwilan tato kaw ayko ebꞌnaj yinh isyaꞌtajil,
xawabꞌehan yel yaw ebꞌnaj yu isyaꞌil,
yuxin manayilojan walaꞌan tawet tato chinkolilojan ebꞌnaj xol isyaꞌtajil tuꞌ.
Wal xin asiꞌ,
haninan chaxhinchejtojan bꞌey Egipto,”
xhi Komam Dios tet yaꞌ Moisés tuꞌ.
35 »Waxanhka isyah ebꞌnaj yaꞌ Moisés yet yalni ebꞌnaj tet yaꞌ hakaꞌ tiꞌ:
»“¿Mak makaxhaniko jahawilojanh yebꞌ juesal jinhanh?”
xhi ebꞌnaj.
Yaj xin Komam Dios aniko yaꞌ yahawilo ebꞌnaj Israel tuꞌ,
yebꞌ xin yu iskolni yaꞌ ebꞌnaj yu yip naj ángel isyekanh isbꞌa tet yaꞌ xol qꞌa qꞌaꞌ yinh teꞌ txꞌix tuꞌ.
36 Haꞌ yaꞌ Moisés inilti jichmam sat txꞌotxꞌ Egipto,
yaqꞌnipaxo kꞌaybꞌalkꞌule yilaꞌ ebꞌnaj bꞌey Egipto,
yebꞌ bꞌey haꞌ Kajinh Mar,
yebꞌpaxo sat txꞌotxꞌ desierto yinh 40 (kawinaj) habꞌil.
37 »Yal yaꞌ Moisés tuꞌ tet ebꞌnaj jet konhobꞌ Israel hakaꞌ tiꞌ:
»“Chissikꞌilo Komam Dios huneꞌ ischejabꞌ xol jet konhobꞌ tiꞌ,
hakaꞌ yu kinissikꞌnilojan Komam tiꞌ.
Kaw xin chehajbꞌa hetxikin yinh tzet chal yaꞌ,”
xhikano yaꞌ.
38 Yet yekꞌle yaꞌ Moisés xol ebꞌnaj jet konhobꞌ Israel tuꞌ bꞌey txꞌotxꞌ desierto,
ay huneꞌ naj ángel isye isbꞌa tet yaꞌ,
bꞌey iswiꞌ witz Sinaí.
Haꞌ tet yaꞌ Moisés tuꞌ yaqꞌ naj ángel kuybꞌanile yet koqꞌinal mach istanhbꞌal yu Komam Dios,
haxa yaꞌ Moisés anhekano jet hanhonh tiꞌ.
39 »Yaj machi yoche iskꞌul jichmam tuꞌ isyije tzet yal yaꞌ Moisés,
yuxin yilo ebꞌnaj yaꞌ yul yanma,
yu huneꞌ tuꞌ xin yoche paxoꞌto isbꞌa ebꞌnaj hunelxa bꞌey txꞌotxꞌ Egipto.
40 Yalni ebꞌnaj tet yaꞌ Aarón:
»“Watxꞌe ej kotioxhanh kat yok konhyijbꞌanojanh,
yuto haꞌ yaꞌ Moisés konhiniltijanh sat txꞌotxꞌ Egipto,
mach johtajojanh tzet yukanto yaꞌ,”
xhi ebꞌnaj tet yaꞌ Aarón tuꞌ.
41 Yok ebꞌnaj iswatxꞌeno huneꞌ yechel yunin wakax;
haꞌ huneꞌ yechel tuꞌ yaliko ebꞌnaj isdiosaloj.
Ispotxꞌnikamo ebꞌnaj hunteqꞌan no noqꞌ yaniko ebꞌnaj xahanbꞌalil,
yekꞌtzen ebꞌnaj huneꞌ qꞌinh.
42 »Yu huneꞌ tuꞌ,
yuxinto yilo isbꞌa Komam Dios xol ebꞌnaj.
Isbꞌejlaxkano ebꞌnaj ischukil yu Komam yunhe yinayo isbꞌa ebꞌnaj tet ej txꞌumel.
Hakaꞌ yu istzꞌibꞌnhenkano huneꞌ ischejabꞌ Komam Dios bꞌay chala:
“Hex Israel,
40 (kawinaj) habꞌil hepotxꞌ no noqꞌ yinh xahanbꞌalil bꞌey txꞌotxꞌ desierto,
yajaꞌ ¿tom wetan heyaqꞌ noꞌ xahanbꞌalil?
¡Machoj!
43 Wal xin to haꞌ tet huneꞌ hetioxh cheyijikꞌoj,
huneꞌ chiyij Moloc,
yebꞌ huneꞌ yechel txꞌumel yebꞌ hediosal chiyij Refán.
Tet hunteqꞌan yechel hewatxꞌe tuꞌ,
haꞌ tet kaw heyiyo hebꞌa;
yu huneꞌ tuꞌ yuxinto chexwilojan sat huneꞌ txꞌo txꞌotxꞌ tiꞌ,
kat kexwanitojan yintato txꞌotxꞌ Babilonia,”c
xhikano Komam Dios yul Hum tzꞌibꞌnhebꞌilkano tuꞌ.
44 »Yaj yet yekꞌ jichmam sat txꞌotxꞌ desierto tuꞌ,
yetbꞌikꞌo ebꞌnaj huneꞌ Tabernáculo,
watxꞌebꞌilayo yinh qꞌap qꞌap,
chiyeniloj ta ayko Komam Dios yetbꞌihoj.
Watxꞌebꞌil huneꞌ mantiado tuꞌ yu yaꞌ Moisés hakaꞌtikꞌa yu isyeni Komam yechel tet yaꞌ.d
45 Haꞌ huneꞌ Tabernáculo tuꞌ,
aqꞌlaxkano yul isqꞌabꞌ hunteqꞌanxa ebꞌnaj jichmam,
iqꞌbꞌil xin yu ebꞌnaj yet isqꞌoji ebꞌnaj yinh hunteqꞌan konhobꞌ yu yaꞌ Josué.
Haꞌ anma ay yul hunteqꞌan konhobꞌ tuꞌ,
istzumbꞌelo Komam Dios yunhe yanikano anma hunteqꞌan konhobꞌ tuꞌ tet ebꞌnaj jichmam;
huneꞌ Tabernáculo tuꞌ iqꞌbꞌilto yu ebꞌnaj masanto ok yaꞌ David reyal.
46 »Yaꞌ rey David tuꞌ xin,
tzalakano Komam Dios yinh yaꞌ.
Isqꞌanni yaꞌ tet Komam Dios ta chiswatxꞌe yaꞌ huneꞌ Yatut Komam bꞌay chiyiyo isbꞌa anma titna yinh jichmam Jacob.
47 Yaj xin haxa yaꞌ Salomón watxꞌen huneꞌ Yatut Komam tuꞌ.
48 Komam Dios kaw aykano yip,
machi ehayo yul hunu nha chiwatxꞌelax yu anma.
Hak tuꞌ yute yalni Komam tet huneꞌ ischejabꞌ yet payxa yet yalnikano hakaꞌ tiꞌ:
49 “Haꞌ satkanh,
intzꞌonhobꞌalan yehi,
haxa txꞌo txꞌotxꞌ tiꞌ,
isbꞌatxobꞌal wojan yehi.
Yuxin ¿tzet nhahil cheyakanh wetan heyalni?
¿Aymi hunu bꞌay kꞌul inxewan?
50 ¿Tom maxhtaj hinan watxꞌenhe sunil tzettaj ye tuꞌ xin?”
xhikano Komam Dios.e
51 Yalnipaxo yaꞌ Esteban tet ebꞌnaj tuꞌ:
Wal hex hex tiꞌ,
kaw hip yekanilo heyanma hakaꞌ yanma anma mach ohtanheho Komam Dios.
Kaw ay hetxikin yaj mach cheyabꞌe tzet chal Komam.
Tonhetikꞌa chemanhkꞌo tzet chal Komam Espíritu Santo,
yuxin kaw lahan hex yebꞌ heyichmam tuꞌ.
52 Ebꞌyaꞌ ischejabꞌ Komam Dios yet payxa,
kaw etalax ebꞌyaꞌ yu ebꞌnaj heyichmam tuꞌ,
ispotxꞌlaxpaxo ebꞌyaꞌ yu ebꞌnaj.
Haꞌ ebꞌyaꞌ ischejabꞌ Komam halnikanoj tato chihul huneꞌ yaꞌ kaw toholkano yanma,
haxa yet yul yaꞌ tuꞌ xin,
hesaynikanh leqꞌtiꞌal yinh yu heyaqꞌnipaxo kamoj.
53 Waxanhka yaqꞌkano naj ángel ischejbꞌanil Komam Dios teyet,
yaj kaw mach heyije tzet chala,
xhi yaꞌ Esteban tuꞌ tet ebꞌnaj.
Yet isqꞌojlaxkamo yaꞌ Esteban
54 Yet yabꞌen ebꞌnaj sunil tzet yalkano yaꞌ Esteban tuꞌ,
kaw chinhetxꞌla yeh ebꞌnaj yu ishowal.
55 Yaj yaꞌ Esteban tuꞌ,
kaw okkano yaꞌ yalanh yip Komam Espíritu Santo,
yah tꞌanhno yaꞌ satkanh,
yilni yaꞌ isqꞌaqꞌal yip Komam Dios,
yilni yaꞌ tato linhaniko Komam Jesús yinh iswatxꞌqꞌabꞌ Komam Dios.
56 Yalni yaꞌ hakaꞌ tiꞌ:
«Ilwekꞌanabꞌi lah,
hajan yul satkanh.
Kaw chiwilan yinh Komam Jesucristo,
Komam Aqꞌbꞌilti koxol yu Komam Dios,
linhaniko yinh iswatxꞌqꞌabꞌ Komam Dios,»
xhi yaꞌ Esteban tuꞌ.
57 Hayet yabꞌen ebꞌnaj huneꞌ tuꞌ yah wejna ebꞌnaj yel yaw yinh kaw ip,
ismajchen ebꞌnaj istxikin,
isto bꞌulna ebꞌnaj yinh yaꞌ Esteban tuꞌ.
58 Yinito ebꞌnaj yaꞌ istxam konhobꞌ.
Wal ebꞌnaj bꞌalnikanh tzotiꞌ yinh yaꞌ Esteban,
haꞌ ebꞌnaj qꞌojniko chꞌen chꞌen yinh yaꞌ,
yakano xin ebꞌnaj hunteqꞌan xilqꞌape chishukbꞌako yibꞌanh xil isqꞌap istanheꞌ huneꞌ naj tzeh chiyij Saulo.
59 Hayet lanhan isqꞌojnikamo ebꞌnaj yaꞌ Esteban tuꞌ,
istxahli yaꞌ tet Komam Dios hakaꞌ tiꞌ:
«Mam Jesús,
chah wanmatiꞌan,»
xhi yaꞌ tet Komam.
60 Yaypaxo jahno yaꞌ,
istxahlipaxo yaꞌ yinh kaw ip hakaꞌ tiꞌ:
«Mamin,
mach chawako huneꞌ tiꞌ ismulo ebꞌnaj,»
xhi yaꞌ.
Yet lahwi yalnikano yaꞌ hakaꞌ tuꞌ,
iskamilo yaꞌ.