A svayich vin̈aj Nabucodonosor
2
Ayic schabꞌilxo abꞌil yoch vin̈aj Nabucodonosor reyal, ay jun tas ix acꞌji svayichej vin̈. Ix te och vin̈ ilcꞌolal yuj jun svayich chiꞌ, yuj chiꞌ majxo ochlaj svayan̈ vin̈. 2 Axo masanil ebꞌ vin̈ syal yuj yalani, ebꞌ vin̈ ajbꞌaal, ebꞌ vin̈ jelan yedꞌ ebꞌ vin̈ schuman yedꞌ qꞌuen cꞌanal, ix checji avtajcot ebꞌ vin̈ yuj vin̈ rey chiꞌ, yic tzul yal ebꞌ vin̈ tas syalelcꞌoch jun svayich vin̈ chiꞌ. Axo yic ix javi ebꞌ vin̈ dꞌa yichan̈ vin̈, 3 ix yalan vin̈ dꞌa ebꞌ vin̈ icha tic:
—Ay val jun tas ix in vayichej, te ilcꞌolal vaj yuuj. Tzin nibꞌej svojtaquejeli tas syalelcꞌochi, xchi vin̈.
4 Ix yalan ebꞌ vin̈ dꞌa vin̈ dꞌa tiꞌ arameo icha tic:
—Mamin rey, ayocabꞌn̈ej opisio tic dꞌa juneln̈ej. Al dꞌayon̈ a on̈ a checabꞌ on̈ tic tas ix a vayichej chiꞌ, ol calan dꞌayach tas syalelcꞌochi, xchi ebꞌ vin̈.
5 Ix tacꞌvi vin̈ rey chiꞌ dꞌa ebꞌ vin̈ icha tic:
—Toxo ix in naꞌa, tato man̈ ol eyal dꞌayin tas ix in vayichej chiꞌ yedꞌ tas syalelcꞌochi, chocꞌ ol ex aj e xicjichamoc, axo e pat, ol pojchajcanemoc. 6 Palta tato ol eyal dꞌayin tas ix in vayichej chiꞌ yedꞌ tas syalelcꞌochi, nivan silabꞌ ol vacꞌ spacoc dꞌayex, te nivan pax ol aj eyelcꞌochi. Yuj chiꞌ, alec dꞌayin tas ix in vayichej chiꞌ yedꞌ tas syalelcꞌochi, xchi vin̈ dꞌa ebꞌ vin̈.
7 Ix tacꞌvi ebꞌ vin̈ jelan chiꞌ dꞌa schaelal icha tic:
—Mamin rey, al a vayich chiꞌ dꞌayon̈ a on̈ a checabꞌ on̈ tic yic ol cal dꞌayach tas syalelcꞌochi, xchi ebꞌ vin̈.
8 Ix tacꞌvi vin̈ rey chiꞌ dꞌa ebꞌ vin̈ icha tic:
—Vojtacxo to ton̈ej tze say modo tas tzꞌaj e colan e bꞌa, yuj chiꞌ tzeyiqꞌuecꞌ tiempo, yujto eyojtac to a tas ix val dꞌa e patic man̈ ol ecꞌlaj. 9 Tato man̈ ol eyalaꞌ tas ix in vayichej chiꞌ, a tas nabꞌil vuj dꞌa eyibꞌan̈, ol ujoc, yujto ix e mol alej tas tzeyutej e pacan dꞌayin dꞌa esal, yacbꞌan van e tan̈van in qꞌuexan tas nabꞌil vuj dꞌa e patic. Alec tas ix in vayichej chiꞌ, yic snachajel vuuj to ol yal eyalani tas syalelcꞌochi, xchi vin̈.
10 Ix tacꞌvixi ebꞌ vin̈ icha tic:
—Mamin rey, malaj junoc anima dꞌa yolyibꞌan̈qꞌuinal tic syal snachajel yuuj tas tza cꞌanbꞌej tic. An̈ejtonaꞌ, malaj junoc rey vachꞌchom te bꞌinajnac scꞌanbꞌan icha jun tic dꞌa ebꞌ vin̈ jelan. 11 Yujto a jun tic, te ajaltac snachajeli. Malaj junoc mach syal yalani, an̈ej am ebꞌ dios snachaj yuuj, palta a ebꞌ chiꞌ, man̈oc dꞌa co cal ay ebꞌ a on̈ anima on̈ tic, xchi ebꞌ vin̈.
12 Ayic ix yabꞌan vin̈ rey icha chiꞌ, ix cot val yoval vin̈ sicꞌlabꞌil. Ix yalan vin̈ to xicjicham ebꞌ vin̈ jelan chiꞌ dꞌa masanil yol yic Babilonia. 13 Ayic ix elta jun ley chiꞌ, ix saychajecꞌ vin̈aj Daniel yedꞌ ebꞌ vin̈ oxvan̈ yetbꞌeyum vin̈, yic schampax ebꞌ vin̈.
Yalnac vin̈aj Daniel tas ix svayichej vin̈ rey
14 A vin̈aj Arioc, yajal yaj vin̈ dꞌa ebꞌ stan̈vumal vin̈ rey. Ix acꞌjioch yopisio vin̈ yic smilancham masanil ebꞌ vin̈ jelan chiꞌ. Van smolbꞌaj ebꞌ vin̈ yuj vin̈, axo vin̈aj Daniel chiꞌ ix lolon yedꞌ vin̈ dꞌa jelanil yedꞌ dꞌa emnaquilal. 15 Ix scꞌanbꞌan yabꞌ vin̈ icha tic:
—¿Tas yuj elan̈chamel ix yaqꞌuelta jun ley te ov tic vin̈ rey chiꞌ? xchi vin̈.
Ix yalan vin̈aj Arioc tas yaji. 16 Ix lajvi chiꞌ ix bꞌat vin̈aj Daniel yic stevi vin̈ dꞌa vin̈ rey yic tzꞌacꞌji jabꞌocxo stiempo vin̈, yic syalan vin̈ tas syalelcꞌoch jun vayich chiꞌ. Ix scha scꞌol vin̈ rey tas ix yal vin̈ chiꞌ. 17 Yuj chiꞌ ix bꞌatxi vin̈aj Daniel chiꞌ dꞌa spat. Ix yalan vin̈ dꞌa ebꞌ vin̈ yetbꞌeyum, aton vin̈aj Ananías, vin̈aj Misael yedꞌ vin̈aj Azarías, chajtil yaj jun lolonel chiꞌ. 18 Ix yalan vin̈ dꞌa ebꞌ vin̈ to scꞌan scolval sDiosal satchan̈ ebꞌ vin̈ yic snachajel jun lolonel satubꞌtac chiꞌ yuj ebꞌ vin̈, yic max miljicham ebꞌ vin̈ yedꞌ juntzan̈xo ebꞌ vin̈ jelan dꞌa yol yic Babilonia chiꞌ. 19 Axo dꞌa jun acꞌval chiꞌ, ix yacꞌ Dios svayichej vin̈aj Daniel tas jun svayich vin̈ rey chiꞌ yedꞌ tas syalelcꞌochi. Yuj chiꞌ, ix yal vachꞌ lolonel vin̈ dꞌa sDiosal satchaan̈. 20 Ix yalan vin̈ icha tic:
Ach co Diosal, alchajocabꞌ vachꞌ lolonel dꞌayach dꞌa masanil tiempo, yujto ic yaj masanil jelanil yedꞌ poder.
21 A ach ojtac jantac tiempo syacꞌ yajalil junjun mach, yujto a ach tzacꞌoch ebꞌ dꞌa yopisio. An̈ejaꞌ a ach syal icꞌanxiel ebꞌ. Uuj ay spensar ebꞌ ay spensar. Uuj ay sjelanil ebꞌ jelan.
22 A ach tzacꞌ ojtacajel tas satubꞌtac yedꞌ tas cꞌubꞌeltac yaji. Ojtac masanil tastac ay dꞌa cal qꞌuicꞌalqꞌuinal, yujto aj saquilqꞌuinal ach.
23 Ach co Diosal, sDiosal ach pax ebꞌ co mam quicham, scacꞌ yuj diosal dꞌayach. Scalanpax vachꞌ lolonel, yujto ix acꞌ in jelanil yedꞌ in tecꞌanil. A ticnaic, ix acꞌ vojtaquejeli tas ix co cꞌan dꞌayach. Ix acꞌ cojtaquejeli tas yaj svayich vin̈ rey, xchi vin̈ dꞌa Dios.
24 Ayic ix lajvi slesalvi vin̈aj Daniel chiꞌ, ix bꞌat vin̈ dꞌa vin̈aj Arioc, aton vin̈ ix acꞌji yopisio yic smilancham masanil ebꞌ vin̈ jelan dꞌa Babilonia chiꞌ. Ix yalan vin̈ dꞌa vin̈ icha tic:
—Man̈ a milcham ebꞌ vin̈ jelan chiꞌ. Icꞌ in bꞌat dꞌa yichan̈ vin̈ rey. Ol valaꞌ tas syalelcꞌoch svayich vin̈ chiꞌ, xchi vin̈.
25 Yuj chiꞌ dꞌa elan̈chamel ix icꞌchajbꞌat vin̈ yuj vin̈aj Arioc chiꞌ dꞌa yichan̈ vin̈aj rey Nabucodonosor chiꞌ. Ix yalan vin̈aj Arioc chiꞌ dꞌa vin̈ rey chiꞌ icha tic:
—Mamin rey, a dꞌa scal juntzan̈ ebꞌ icꞌbꞌilcot dꞌa Judá, ix ilchaj jun vin̈ vinac vuuj. A vin̈ ol alanoc tas syalelcꞌoch a vayich chiꞌ, xchi vin̈.
26 Ix yalan vin̈ rey chiꞌ dꞌa vin̈aj Daniel chiꞌ, scuchanpax Beltsasar, icha tic:
—¿Ol am yal alani tas ix in vayichej chiꞌ, tas pax syalelcꞌochi? xchi vin̈.
27 Ix tacꞌvi vin̈ icha tic:
—Mamin rey, a jun tas satubꞌtac tza nibꞌej tzojtaquejel chiꞌ, vachꞌchom a ebꞌ vin̈ jelan, ebꞌ vin̈ schuman yedꞌ qꞌuen cꞌanal yedꞌ ebꞌ vin̈ ajbꞌaal, malaj junoc ebꞌ vin̈ snachajel yuuj. 28 Palta ay jun Dios ay dꞌa satchaan̈, aꞌ syal yacꞌan cojtaquejel tas satubꞌtac. A ix acꞌan ojtaquejeli tas ol ujoc dꞌa bꞌaqꞌuin̈. A ticnaic ol val dꞌayach tas ix a vayichej chiꞌ. 29 Ach Mamin rey, ayic jichan ach ecꞌ dꞌa sat chꞌat, van a naani tastac ol ujoc dꞌa bꞌaqꞌuin̈, axo Dios, aton tzꞌacꞌan ojtacajel tas satubꞌtac, aꞌ ix chꞌoxan dꞌayach. 30 An̈ejaꞌ pax ix chꞌoxan jun tic dꞌayin, man̈ yujoc to te jelan in dꞌa yichan̈ masanil ebꞌ anima, maay, palta yuj vacꞌan ojtaquejeli tas syalelcꞌoch a vayich chiꞌ, yic ol nachajel uuj tas tza naꞌa.
31 Mamin rey, a tas ix il dꞌa a vayich chiꞌ to ay jun yechel anima te nivan, lin̈anecꞌ dꞌa ichan̈. Veei yilji, te ay smay yilji. 32 A sjolom, nabꞌa oro. Axo sn̈iꞌ scꞌool yedꞌ scꞌabꞌ, nabꞌa plata. Axo scꞌool yedꞌ yibꞌtac xubꞌ, nabꞌa bronce. 33 Axo xubꞌ yedꞌ spenec, nabꞌa hierro, axo samil yoc yedꞌ yiximal yoc, a qꞌuen hierro calan yaj yedꞌ lum luum mucbꞌil dꞌa cal cꞌacꞌ. 34 Mamin rey, yacbꞌan van ilan jun chiꞌ, ay jun qꞌuen qꞌueen munil ix cot dꞌa sat vitz, malaj mach ix ecancot qꞌueen. A val dꞌa yoc jun yechel chiꞌ bꞌaj calan yaj qꞌuen hierro yedꞌ lum luum, ataꞌ ix och tan̈naj qꞌueen. 35 N̈ej val chiꞌ ix pojbꞌat qꞌuen hierro yedꞌ lum luum chiꞌ, qꞌuen bronce, qꞌuen plata yedꞌ qꞌuen oro chiꞌ, pococxon̈ej ix ajcanbꞌati. Icha val smatzꞌil ixim trigo bꞌaj stecꞌchaj dꞌa varesma tzꞌicꞌjibꞌat yuj icꞌ, man̈xa jabꞌoc scani, icha chiꞌ ix ajcanbꞌat jun yechel chiꞌ. Axo qꞌuen qꞌueen ix macꞌanpoj jun yechel chiꞌ, ix qꞌuibꞌchaan̈ qꞌueen. Icha lum nivac vitz ix aj qꞌueen, ix macchajel yolyibꞌan̈qꞌuinal tic yuj qꞌueen.
36 Mamin rey, aton jun tic ix a vayichej. A ticnaic ol val dꞌayach tas syalelcꞌochi. 37 A ach tic, sat aj dꞌa masanil ebꞌ rey, yujto a Dios aj satchaan̈, aꞌ ix ach acꞌanoch reyal. Ix yacꞌanpax a jelanil yedꞌ a bꞌinajnaquil yedꞌ snivanil elcꞌochi. 38 Ix ach yacꞌoch yajalil dꞌa yibꞌan̈ masanil lum luum bꞌaj cajan ebꞌ anima, nocꞌ nocꞌ yedꞌ nocꞌ much. A Dios chiꞌ ix acꞌanoch masanil juntzan̈ chiꞌ dꞌa yol a cꞌabꞌ, yuj chiꞌ a ach ton tzach schꞌox sjolom jun yechel to nabꞌa oro ix il chiꞌ. 39 Ayic ol lajvoquecꞌ opisio tic, ol qꞌue vaan junxo nación, palta man̈ lajanoclaj yedꞌ jun ic tic. Slajvi chiꞌ, ol qꞌue vaan junxo yoxil, aton jun schꞌox qꞌuen bronce chiꞌ. Aton jun chiꞌ ol acꞌan yajalil dꞌa yibꞌan̈ masanil yolyibꞌan̈qꞌuinal tic. 40 Ol lajvoc chiꞌ, ol qꞌue vaan junxo schan̈il te ay yip, icha qꞌuen hierro. A qꞌuen hierro chiꞌ smacꞌan poj masanil tastac, pococ tzꞌaj yuj qꞌueen. Icha chiꞌ ol aj junxo ol qꞌue vaan chiꞌ, ol satjoquel juntzan̈xo nación yuuj.
41 Ix ilanpax yoc yedꞌ yiximal yoc jun yechel chiꞌ, calan yaj qꞌuen hierro chiꞌ yedꞌ lum luum mucbꞌil dꞌa scal cꞌacꞌ. A jun chiꞌ syalelcꞌochi to a jun nación chiꞌ cha macan̈ yaji: Jun macan̈ ay jabꞌoc yip icha qꞌuen hierro, icha ix aj ilan qꞌuen hierro calan yaj yedꞌ lum luum chiꞌ. 42 A yiximal yoc calan yaj yedꞌ qꞌuen hierro yedꞌ lum luum chiꞌ, a jun chiꞌ, syalelcꞌochi to a jun nación chiꞌ ay jabꞌoc yip, axo nan̈alxo malaj val yip. 43 Icha val ix aj ilan qꞌuen hierro calan yedꞌ lum luum chiꞌ, icha chiꞌ ol yutej sbꞌa ebꞌ yajal dꞌa juntzan̈ nación chiꞌ. Ol laj yicꞌlaj sbꞌa yal yuninal ebꞌ yic junn̈ej ol yutoc sbꞌa ebꞌ yalani, palta man̈ ol elcꞌochlaj tas sna ebꞌ chiꞌ, icha qꞌuen hierro max scalej sbꞌa yedꞌ lum luum. 44 A dꞌa stiempoal juntzan̈ ebꞌ yajal chiꞌ, ataꞌ ol qꞌue vaan junxo nación yuj Dios aj satchaan̈, man̈xa bꞌaqꞌuin̈ ol sateloc, man̈xo ol can dꞌa yalan̈ junocxo. Ol satjoquel juntzan̈xo nación chiꞌ yuuj, ol cann̈ej dꞌa juneln̈ej. 45 Aton chiꞌ syalelcꞌoch qꞌuen qꞌueen ix il scot dꞌa sat vitz to malaj junoc mach ix ecancoti. Aton yuj qꞌueen pococxon̈ej ix ajcanbꞌat qꞌuen hierro, qꞌuen bronce, lum luum, qꞌuen plata yedꞌ qꞌuen oro. Mamin rey, a Dios te Nivan Yelcꞌochi, aꞌ ix chꞌoxan dꞌayach tas ol ujoc dꞌa bꞌaqꞌuin̈ chiꞌ. A jun a vayich chiꞌ te yel, icha val tzꞌaj valan tic, icha chiꞌ ol aj yelcꞌochi, xchi vin̈aj Daniel dꞌa vin̈ rey chiꞌ.
46 Ayic ix yabꞌan jun chiꞌ vin̈aj rey Nabucodonosor chiꞌ, ix em cumnaj vin̈ dꞌa yichan̈ vin̈aj Daniel chiꞌ, ichato chiꞌ ix schecan vin̈ acꞌchaj silabꞌ yedꞌ incienso dꞌa vin̈. 47 Ix yalanpax vin̈ dꞌa vin̈aj Daniel chiꞌ icha tic:
—Val yel a e Diosal a ex tic, an̈ej yelxo nivan dꞌa yichan̈ juntzan̈xo dios. Aton val yajalil ebꞌ rey, a schꞌoxanpax tas satubꞌtac yaji. Tic val a achn̈ej ix nachajel jun lolonel tic uuj, xchi vin̈.
48 Axo vin̈ rey chiꞌ ix acꞌanoch vin̈aj Daniel chiꞌ dꞌa jun opisio te nivan yelcꞌochi. Ix acꞌchajpax silabꞌ te vachꞌ dꞌa vin̈, yuj chiꞌ ix acꞌchajoch vin̈ yajalil dꞌa yol yic Babilonia chiꞌ. Ix ochpax vin̈ yajalil dꞌa masanil ebꞌ vin̈ jelan dꞌa smacbꞌen chiꞌ.
49 Ix scꞌan yopisio juntzan̈xo ebꞌ vin̈ yetbꞌeyum vin̈aj Daniel dꞌa vin̈ rey chiꞌ. Ix schaan scꞌol vin̈ rey chiꞌ, ix och ebꞌ vin̈ yajalil dꞌa yol yic Babilonia chiꞌ, aton vin̈aj Sadrac, vin̈aj Mesac yedꞌ vin̈aj Abed-nego. Axo vin̈aj Daniel chiꞌ, a dꞌa sdespacho vin̈ rey chiꞌ ayoch vin̈ dꞌa yopisio.