2 Pulu Yemo popo tondoringi ye-awilime kinie, Pulu Yemonga ungu-manemanga pulume pilku mane siringi yema kinie,^d enone Yesusi toko kondonge aulke te koroko moloringi nalo enone ˻“Olio yembomane kanangi yu ka simolo kinie yembomane olio-kinie mumindili kolko iri tonge.” ningu˼ pipili kolko we moloringi.

3 Kanu-kinie Yesusi yu lombili andoli ye rurepo akumenga ye Judasi, yunge imbi te ‘Isikeriote’ nili, kanumunge konopune ˻kurumenga nomi˼ Setene^e omba sukundu purumu.

4 ˻Setene yunge konopune suku purumu˼ kinie yu Pulu Yemo popo tondoringi ye-awilime kinie, ulke-tembelemo nokoli ele-yemanga ele-ye awilime kinie, eno moloringine pupelie, eno Yesusi ka singe aulkemo yuni akisindimbe mele eno-kinie kere-pale niringi.

5 Yuni temba mele nirimu kinie pilkulie eno konopu awili-teko siku “Nu kou-mone te simolo.” ningu, ningu panjeringi.

6 Yuni enonga ungume pilipelie “Kapola.” nimbe, we-yemboma Yesusi pea naa molonge kinie yu eno lipe simbe mele aulkemo koropa molorumu.

7 Pillawa Akoli Méle Yísimu Naa Munduku Pillawa We Kalko Noringi Walemo wendo orumu kinie Juda-yembomane Pulu Yemone ou enonga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu mele pilingendo kongi-sipisipi walo te toko nonge mele pilipelie nirimumuni,^g

8 Yesusini Pita kinie Jonoselo lipe mundupelie nimbendo: “Elo pukulu, Pulu Yemone olionga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu mele pilimolondo kongi-sipisipi walo te kinié nomolomo teko mimi te-pale!” nirimu.

9 Elone walsikululie ningelendo: “Tena tepo mimi te-pambili konopu leko nikinuye?” niringili.

10 Yuni elondo topondopa nimbendo: “Piliele! Ne kolea-awili ˻Jerusallemendo˼ pukululie, ye te mingine no kolopa meli ombá aulkena puku kane-kane tokololie,^h yu pumbe mele lombili pukulu yu suku pumbe ulkena suku pukululie

11 ulke pulu yemondo ningelendo: “Ungu-Mane Silimuni i-sipe walsipelie nimbendo: “Na kinie na lombili andoli yema kinie olione Pulu Yemone olionga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu mele pilimolondo kongi-sipisipi walomo tena nomoloye? Nomolo suluminiamo tena lemoye?” nimu.” niengili!

12 Aku ningele kinie yuni elo ulkemonga olakondo suluminia awili te, akune langi noli polo te kinie, manie molomolo poloma kinie, mélema kinie akune ou lemoma, lipe ora simbe. Aku suluminiamonga ˻nomolo sipisipi-walomo˼ teko mimi teangili!” nirimu.

13 Kanu-kinie elo pukululie, Yesusini nirimu kanu-mele aku ulume teli lierimu kanoko lendekololie, akune Pulu Yemone enonga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu mele pilinge kongi-sipisipi walo nongemo kinie langi nongema teko mimi teko noseringili.

14 Juda-yembomane ipupene kolea kalá torumu kinie Pulu Yemone enonga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu Walemo pilingendo kongi-sipisipi walomo nonge enamoⁱ kamu wendo orumu kinie, Yesusi kinie yunge kongonomo ‘tende-paa!’ nimbe lipe mundorumu yema kinie^j eno langi noli polona moloringi.

15 Langi nongo moloringi kinie yuni enondo nimbendo: “ ‘Na mindili ou naa nombolie i wale, Pulu Yemone enonga anda-kolepalime Naa Topa We Omba Purumu Walemo pilimele walemo, wendo okomomonga langime eno-kinie pea namili!’ nimbu paa tondolo-mundupu konopu lepo andopo molorundu mele yandopa paa konopu lepo pilipu molio.

16 Nane enondo i-sipu nimbu sikirumu: “Isili-ou i langime na altopo naa nombó. Pulu Yemo ye-nomi-kingimu kamu molomba walemo^k wendo ombalie i langimenga sike ulu-pulumu wendo ombá kinie altopo nombó.” nikiru.” nirimu.

17-18 Yu no-waene kapomo lipe ambolopalie Pulu Yemo-kinie “Ange.” nimbelie enondo nimbendo: “Imu eno-enono moke teko nayo! Nane enondo i-sipu nimbu sikirumu: “Isili-ou na no-waene altopo paa naa nombó. Pe mindi, Pulu Yemo ye-nomi-kingimu molopa nokolemo walemo wendo ombá kinie na no-waene kondemo kelepo nombó kene ˻eno-enono isili-ou nangi!˼” nikiru.” nirimu.

19 Berete te lipe Pulu Yemo-kinie “Ange.” nimbelie ambolopa pike lepa ˻yu lombili andolime˼ sipelie nimbendo: “Imu nanga kalumu ˻eno liku nangi!˼ ‘Nanga kalumu ‘enonga’ nimbu ‘Na tangi!’ nimbu ˻lipu tapondambo!’ nimbu˼ simbo tekeromo imu. Pe-pe kepe, ‘Eno lipu tapondambo!’ nimbu nanga kalumu enonga nimbu ‘Na tangi!’ nimbu simbo tekero mele ‘Altopo piliemili!’ ningu i beretemo “Nanga kalumu.” nimbu sikiru mele eno aku-siku berete te nongolie piliengi!” nirimu.

20 Pe eno langime nongo pora siringi kinie yuni ˻berete te-kinie terimu mele˼ aku-sipela no-waene kapomo lipe ˻eno sipelie˼ nimbendo: “I ˻no-waene˼ kapo ˻eno sikirumu˼ nanga mememo. ˻Pulu Yemone ‘Eno-kinie tembo.’ nimbe,˼ ungu te nimbe panjipe mi lierimu kanu ungu-kondemo^l ‘Kamu wendo omba pepili!’ nimbu nane enonga nimbu nanga mememo ondo lendepolie ˻kolombo˼ aku mememo i no-waenemo.^m

21 “Nalo na lipe nanga opa-puluema simbe yemo na-kinie pea i langi nokomolo polona molemo.” nirimu.

22 “Kinié Manie Omba Mana-Ye A Lierimu Yemo-kinie tenge mele Pulu Yemone koronga-ou nimbe panjerimu mele sike opa-puluemane tenge, nalo yu lipe opa-puluema simbe yemo mindili nomba molopa kenjimbe.” nirimu.

23 Aku nirimu kinie pilkulie ˻yu lombili andolimene˼ anjo-yando walsikulie ningendo: “Olionga ye nawene ulu akumu tembanje?” niringi.

24 Aku walemo kinie ungu te pea wendo orumula. ˻Yesusi lombili andolimene˼ eno-enono anjo-yando ungu-mele tekolie ningendo: “Olionga ye nawe paa olandopa molemoye?” ningu kere-kuru liku moloringi.^o

25 Yesusini enondo nimbendo: “Olio Juda-yembomanga ulsu molemele yembo-talapemanga ye-nomime enonga yemboma tondolo-munduku nokoko kongono enge nilime alieli silimele. Ye imbi ola molemo yema enonga yemboma ‘Mindili nangi!’ ningu nokolemele yemane eno-enono imbi liku ola munduku, “Olio yemboma nokopo kondopo lipu tapondoli yema.” nilimele.

26 Nalo ˻we-yembomanga ye-nomimene enonga yemboma tondolo-munduku nokolemele mele na lombili andoli yema˼ eno-enono aku-siku anjo-yando naa teangi! Enonga ye te imbi ola molomba kinie aku yemo ye koropa-mele molopili! Ye-nomi molopa we-yema nokomba yemo kendemande-yemo mele molopa we-yemanga kongono tendepili!” ˻nirimu˼.

27 “Ye nawe paa ye olandopamoye? Langi nolemo yemo ye olandopamo molo langi peke topa kalopa pellete kulumiye topa aku kongonoma tendelemo yemo ye olandopamoye? Langi nolemo ye akumu ye-nomimu lemo. Aku-sipe, nalo na aku-sipe mólo! Na ˻sike enonga ye-awilimu˼ nalo enonga kongono tendeli kendemande-yemo mele molopo eno lipu tapondoli yemo molio.” ˻nirimu.˼

28 ˻Yesusini yu lombili andoli engaki-rurepondo kelepa nimbendo:˼ “Na umbune membo mindili sipu molorundu molio mele^p eno na-kinie pea tapu topo mindili sipu molorumulu molemolola.

29 Nanga Lapa ye-nomi-kingimu omba molopa yemboma nokomba kinie nando ‘Akune yemboma nokondopilila!’ nilimo nimbé mele nane enondo ‘Akune yemboma nokondangi!’ nilio nimbóla.

30 Akune na ye-nomi-kingi molopo yemboma nokombo kinie eno na-kinie pea langi polona molopo ga nombo molomolo. Eno ye-nomi-kingi polomanga molkolie ningemone, Isirele-yembo talape rurepo^q nokonge.” ˻nirimu.˼^r

31 ˻Nimbelie, Yesusini lombili andoli ye Pitando nimbendo:˼ “Saimono, pílie! ˻Kurumenga nomi˼ Setenene^t Pulu Yemondo mawa tepalie nimbendo: “Eno teko kenjingenje manda manjipu kondi topo kanambo!” nirimu kinie Pulu Yemone “Manda.” nirimu.

32 Nalo Saimono, nane Pulu Yemo-kinie ungu nimbu nunge mawa tendepolie nimbondo: “Setene yuni nu aku temba kinie Pita yuni na naa mundupe siye kolopa na pilipe molopili!” nindu. Saimono, Setene laye-kolte pilku na munduku siye kolkolie, pe konopu alowa teko na kelko tondolo-munduku pilku molkolie ninimuni, angenalime konopu tondolo-mundundou!” nirimu.

33 Nalo Pitane nimbendo: “Awilimu,^u nane nu pe siye kolopo talopa lepo pumbo ningu nikinuye? Manda mólo! Olto pea “Ka siemili!” ningi liemo papula. Molo olto pea “Topo kondamili!” ningi liemo uluri mólo! Pea kolambili!” nirimu.

34 Yesusini Pitando nimbendo: “Pita, nane nundu i-sipu nimbu sikirumu: “Kinié kera-gulta ou ko naa topili nuni pipili kolkolie wale yepoko nando kolo toko “Yu naweye? Na naa kanolio.” nini.” nikiru.” nirimu.

35 Nimbelie Yesusini yu ye ˻rurepondo˼ pali kelepa nimbendo: “Nane eno ou ˻‘Kongono te-pangi!’ nimbu˼ lipu mundorundu kinie ‘Kou naa mengo, méle-wale naa mengo, kimbu-su naa mengo, we pangi!’ nimbu lipu mundorundu kinie^v eno mélte mólo torumu molo móloye?” nimbe walsipe pilierimu kinie

36 Yuni enondo kelepa nimbendo: “Nalo kinié na-kinie uluri wendo ombámonga, kou-mone nosilimo yemo kanu kou-monemo lipe ambolopa, méle-wale nosilimo yemo kanu walemo lipe ambolopa, aku-siku teko molangi! Opa teli lou-pulse naa nosilimo yemo yunge wale-pakoli te anjo sipe lou-pulse te yando lipili!

37 ˻Nane aku-sipu nikirumunge niembo!˼ Ou yembomane nando ningu Pulu Yemonga bokune toringi molemo mele kinié wendo ombá tekemo mele i-sipe:

38 Yuni aku nirimu mele pilku sundukulie enone yundu ningendo: “Awilimu, ya opa teli lou-pulse talo nosilimolo kanou!” niringi kinie

39 Kanu-kinie Yesusi ˻ulkemo mundupe siye kolopa kolea-awili Jerusalleme˼ ulsukundu pupelie nirimumuni, yu taki-teki Unjo-Ollipi Ponie Lieli Ma-Pangine ola pu-pou-pou terimu mele akune purumu. Yu lombili andolime yu lombili akiliku pea puringi.

40 Akune purumu kinie yuni yu lombili andolimendo nimbendo: “˻Kurumenga nomi˼ Setenene ‘Olio kondi tomba kinie tepo kenjimolo kene’ ningulie Pulu Yemo-kinie ungu ningu mawa teko molaa!” nirimu.

41 Nimbelie yu-yuyu laye-kolte anjo pupe koporongo langopa, Pulu Yemo-kinie ungu nimbe mawa tepalie nimbendo:^y

42 “Tata, na mindili noli no-mingine no nombómo ‘Naa nambo!’ konopu lienu liemo aku-siku teani nalo ‘Nane tepolie nanu konopu simbo.’ konopu lekero mele naa teambo! Nuni kanoko peanga kanoni ulumu mindi teambo!” nirimu.

43 Aku nirimu kinie angello tene mulú-koleana mundupe siye kolopa Yesusi yu molorumune omba ‘Yu konopu tondolo pupili!’ nimbe terimu mele Yesusini yu kanorumu.

44 Kanu-kinie yu konopune umbune awili-tepa tepa, kamelena mindili tepili molopalie yu Pulu Yemo-kinie tondolo-mundupe ungu nimbe mawa terimu-ne yunge kangine kúru omba kanu kúrumu meme none-tepa mana manie purumu.

45 Yu Pulu Yemo-kinie aku-sipe ungu nimbe molopalie ola angilipe yu lombili andoli yema moloringine yando omba enone yu kondo kolko molkolie uru peringi kanopalie

46 enondo nimbendo: “Eno uru nambemu-ne pekemeleye? ‘˻Kurumenga nomi Setenene˼ olio kondi tomba kinie tepo kenjimolo kene’ ningulie ola molko Pulu Yemo-kinie ungu ningu mawa teko molaa!” nirimu.

47 Yesusini aku nimbe molopili eno moloringine ye awisili oringi. Ye oringi kanumenga kumbi-lepa orumu yemo yu Judasi, Yesusi lombili andoli rureponga ye te. Judasi yu Yesusi molorumune nondopa omba yu kangulorumu.

48 Aku terimu kinie Yesusini yundu nimbendo: “Judasi, opa-pulue yemane Manie Omba Mana-Ye A Lierimu Yemo ‘kanoko imbi siku ka siengi!’ ningu nuni na kangulkunuye?” nirimu.

49 Kanu-kinie Yesusi-kinie pea tapú-toko angilieringi yemane yu-kinie ulu te wendo ombá terimu mele kanokolie enone yundu ningendo: “Awilimu, opa teli lou-pulsemane i yema tamiliye?” niringi kinie

50 enonga ye tene ˻yunge lou pokete-napimu lipe ambolopalie˼^a Pulu Yemo popo tondoringi ye-awili-olandopamonga kendemande-ye tenga komumu topa laká lierimu kinie komumu omba manie purumu.

51 Aku terimu kanopalie Yesusini yundu nimbendo: “Kinié manda, keliee!” nimbelie torumu yemonga komumu lipe ambolopa tambu sinderimu.^b

52 Yesusi ka singe oringi yema i-sipe: Pulu Yemo popo tondoringi ye-awili mare kinie, ulke-tembelemo nokoko moloringi ami-yema nokoringi ye mare kinie, Juda-yembomanga tápu-ye mare kinie,^c enone Yesusi ka singe oringi kinie kanopalie enondo nimbendo: “Na ‘yembo topo wa noli yere molemo.’ konopu lekolie lou-pulsema kinie kopema kinie mengo okomeleye?

53 Ulke-tembele kerepulune alieli eno pea molemolo kinie na ambolko liku ka naa silimele kanumu.^d Nalo kinié i ena wendo okomomo Pulu Yemone ou ‘Enonga.’ nirimu enamo wendo okomo. Sumbulu tolimunge tondolomo kinié olandopa pelemo.” nirimu.

54 Kanu-kinie Yesusi ka sikulie Pulu Yemo popo tondoringi ye-awili-olandopamonga ulkena sukundu mengo puringi. Yesusi mengo puringi kinie Pita lombili akilipe taka lipe purumu.

55 Yesusi mengo oringi ulke kanumunge ulke angilipe makapu terimu, suku we lierimune tepe kalko pilku moloringine Pita pupe eno-kinie molorumu.

56 Yu akune molopili ˻Pulu Yemo popo tondoringi ye-awili-olandopamonga˼^f kendemande-ambo te omba tepe nomba pa terimune Pita molorumu kanopalie yu neme-neme nimbe kanopalie nimbendo: “I yemo Yesusi-kinie pea moloringili kanorundu.” nirimu.

57 Nalo Pitane kolo topalie nimbendo: “Ambomo, aku nikinu yemo na naa kanolio!” nirimu.

58 Laye pe-mele ye te Pita kanopalie yundu nimbendo: “Nu Yesusinge talape ye te lepamo.” nirimu kinie

59 Pe ena-mongo telu-mele omba purumu kinie yembo te ˻Pita yu ungu laye lupe-mele nirimu mele pilkulie˼ yuni tondolo-mundupelie nimbendo: “Kolea Gallilli-Disiriki yembomane ungu nilimele mele yuni aku-sipe ungu nikimu pilkiru. ˻Yesusi kinie yu lombili andoli yema kinie kolea Gallilli-Disiriki yemala,˼ yu kepe Gallilli-ye te, aku-kene ‘Yu paa sike Yesusi lombili andoli ye te.’ konopu lekero.” nirimu.

60 Aku nirimu kinie Pitane yundu nimbendo: “Yemo, nu nikinu mele na paa naa pilkiru.” nirimu. Aku-sipe nimbe molopili kera-gulta ko torumu. (KERA-GULTA KO TOKOMO PILI!)

61 Kanu-kinie Yesusini topele topa Pita kanorumu kinie Yesusini yundu “Kera-gulta ou ko naa topili nuni wale yepoko kolo tokolie “Yu naa kanolio.” nini.” ou nirimu ungu kanumu Pita kelepa pilierimu.^g

62 Pilipelie ˻‘Ama, paa tepo kenjendu lepamo. ‘Paa naa tembo.’ konopu lierindu mele sike tendu.’ nimbe pilipelie˼ pena pupe kola paa awili-tepa terimu.

63 Kanu-kinie Yesusi akune nokoko moloringi ele-yemane yu ungu-taka tondoko, yu larauwe toko, teringi.

64 Yunge kumbi-keremo múlu tene pipi sindikulie ki-lumuni toko ˻“Nu ‘Pulu Yemonga yere molio.’ konopu leno kene˼ nawene nu tokomonje ningu si!” niringi.

65 Ungu-taka tondongendo enone yu aku-mele ulu awisili teko ungu awisili ningu yu aku-siku teko kenjeringi.

66 Kolea tangorumu kinie Pulu Yemo popo tondoringi ye-awilime kinie, Pulu Yemonga ungu-manemanga pulume pilku mane siringi yema kinie, kanu Juda-yembomanga tápu-ye kanjolloma pali ‘Yesusinge kote piliemili!’ niringi.ⁱ ˻Enonga ele-yemane˼ yu eno liku máku toko moloringine mengo puringi kinie enone yundu ningendo:

67 “Pulu Yemone olio “Nokopa kondomba ye te lipu mundumbo.” ou nimbe mako torumu ye-nomi Kirasimu sike nu molo móloye? Ningu si!” niringi.

68 Nane enondo ungu te walsipu pilkenje yando ungu te naala nilimela.

69 Nalo Manie Omba Mana-Ye A Lierimu Yemo kinié kepe pe-pe kepe tondolo pali pelemo Pulu Yemo˻-kinie mélema nokombando˼ yunge ki-umbukundu molomba.” nirimu.

70 Enone pali yundu ningendo: “Nu “Pulu Yemonga Malo molio.” ningu nikinuye?” niringi kinie

71 Enone ningendo: “Yuni mongo lsimu mele nimbe simbe yembo te pea nambemu-ne koromoloye? Yuni yuyu nimbe kenjikimu pilkimulu.” niringi.