JONO
Temane-Peangamo Jonone Torumu Bokumu
Kolomongo Aili 1:-PULU YEMONGA UNGUMU YE AU LEPA YAMBOMA-KINIE OMBA MOLORUMU TEMANEMO
Kolomongo-Aili 1
Akumunge, Yesusi Kirasi, Pulu Yemonga Ungumu, Mana-Ye Au Lerimu Temanemo
1
(Pulu Yemonga ungumu. Kolomongo-kanga wane.)
Paa koronga-ou, ˻mulú-matolo kepe mélte naa lepili,˼ Ungumu molorumu. Aku Ungumu Pulu Yemo-kinie moloringili. Aku Ungumu yu Pulu Yemo.a
2 Paa koronga-ou, mélte mana naa lepili, yu Pulu Yemo-kinie moloringili.
3 Ungumu yuni yuyu mélema pali terimu. Mélte we pora naa purumu. Méle wendo orumuma pali yuni terimu-na wendo orumu.
4 Mololi ulu-pulumu yu-kinie mindi perimu.b Kanu mololi ulu-pulumu yambomanga pa tenjilimu.c
5 Aku pa telimuni sumbulu tolemomo pa tenjilimo. Sumbulu tolemomone altopa pa telimu manda pipi sipe sumbulu altopa naa tomba.
6 Ye te orumumu Pulu Yemone lipe mundurumu-na orumu, yunge imbi Jono. ˻Yu No-Linjili Jono kanumu.˼d
7 Jonone pa tenjilimunge pulumu nimbe simbe orumu. ‘Yambomane “Nondopa ombá yemo yu sike aku pa tenjilimu.” ningu tondolo-munduku piliengi!’e nimbe, omba nimbe sirimu.
8 Jono yu aku pa tenjilimu mólo! Yu aku pa tenjilimu ombá mele nimbe simbe orumu.
9 Jonone yamboma ungu nimbe sipe molopili paa sike pa tenjilimuni yamboma pali pa tenjilimo kanumu mana ombá orumu.
10 Yu ma-koleana omba molorumu. Yuni yuyu ma-koleamo terimu nakolo ma-koleana yambomane yu kanokolie ‘Yu ma-kolea terimu Pulu Yemo.’ ningu naa kanoko ‘Yu we-mana-ye te.’ ningu piliringi.
11 Yu yunge koleana omba molorumu nakolo yunge yambomane “Nu olionga Ailimu okono kene olio ongo nokoko moloi!” ni naa niringi.f
12 Nakolo yundu “Nu sike ˻Pulu Yemone lipe mundurumu-na orunu yemo kene˼g olio nokani pea molamili oi!” ningu yunge unguma tondolo-munduku pilku liringi yamboma yuni “Pulu Yemonga ambolangoma molangi!” nirimu.h
13 Nakolo kanu yamboma Pulu Yemonga ambolangoma au leringi, aku ulumu kangimunge kongonomo mólo! Anupili-lapalini “Pulu Yemonga ambolangoma meamili!” ni naa niringila. Pulu Yemone yuyu mindi enendo “Nanga ambolangoma.” nirimu.i
14 Ungumu ˻Pulu Yemo pea moloringilimu˼ manie omba mana ye au-lepa olio-kinie pea wale wallo-kolte molorumu. Yu mana omba molorumu kinie nemo-nemo nimbu kanopolie, yu ye paa peanga, imbi molemo ye tondolomo, kanopo pilirimulu. Kanu ye paa peanga tondolomo Malo telu molorumumu Lapa molorumuna yu pea molkololie mana manie orumumunge yu ye paa peanga lepa imbi paa ola mololi ye tondolomo mindi kanopo pilirimulu. Yu we-kondo-kololi ulu-pulumu kinie sike-nili ulu-pulumu kinie yunge konopuna pepa tengepea terimu yemo.
15 ˻Jono yamboma no linjipe molopili Yesusi, Pulu Yemonga Ungumu, orumu kinie˼ Jono yuni yamboma kanu yemo lipe ora sipe yu molorumu mele nimbe sirimu. Yuni ru nimbelie nimbendo: “I yemo nane enendo ou “Nondopa ombá.” nimbu sirindu kanu yemo imu. Na naa molambo i yemo yu koronga-ou Pulu Yemo-kinie molorumuna “Yu ye-nomi ailimu, na paa we koropamo.” nirinduj kanu yemo imu.” nirimu.
16 Yuni olio we kondo kolemo ulu-pulumu yu-kinie pelemomonga yuni olio alieli kondo kolopa mindi molopa olio ‘Konopu wayongo siengi!’ nimbe taki-taki sewe anjilimo.
17 Mosisini olio Pulu Yemonga ungu-mane sirimuma mindili sipu tepo molorumulu.k Nakolo olio we kondo kololi ulu-pulumu kinie sike unguma kinie aku uluma Yesusi Kirasi yu-kinie mindi pepili orumu.
18 Mana-yambo tene ou kepe, kinié kepe, Pulu Yemo naa kanolemele.l Pulu Yemonga Malo telu mindi molemo, akumu Lapa-kinie pea tapú-toko molembele, akumuni mindi ‘Pulu Yemo molemo mele kanangi!’ nimbe yu lipe ora sirimu.
No-Linjili Jononga Temane Te
19 Juda-yamboma˻nga ye-aili˼m kolea-aili Jerusalleme moloringi ˻kanu yemane˼ Pulu Yemo popo tonjiringi ye pokore kinie,n LLipai-ye pokore kinie Jono no linjipe molorumuna liku mundukulie, “Jonondo “Nu naeye?” ningu walsiku piliengi pai!” niringi.
20 Ene ongo yu walsiku piliringi kinie yuni kolo naa topa sumbi-sipe nimbelie nimbendo: “Pulu Yemone ‘Olio nokopa konjimbe ye te lipu mundumbu.’ nimbe mako torumu ye-nomi Kirasimuo na mólo!” nirimu.
21 Enene ningindu: “Nu aku yemo mólo liemo nu naeye? Nu Pulu Yemone ungu-umbu tonjirimuma pilipe yamboma nimbe sirimu ye Illainja, ˻yu konde molopili Pulu Yemone ou olando lirimu akumu˼p nu kelko onuye?” ningu walsiku piliringi.
Yuni “Na akumu mólo!” nirimu.
Enene ningindu: “Aku liemo ‘Pulu Yemone ungu-umbu tonjirimuma pilipe yamboma nimbe simbe ye te pe ombá.’ ˻ou niringi yemo˼ nuye?”q niringi.
Yuni “Mólo!” nirimu.
22 Kanu-kinie enene yundu ningindu: “Nu naeye? Olio liku mundungi yemane ‘Ongo ningu singí.’ ningu nokoko molemele kene nunge imbi lelko si! Nunu nae konopu lekenoye?” niringi.
23 Jonone nimbendo: “Pulu Yemone ungu-umbu tonjirimuma pilipe yamboma nimbe sirimu ye Aisayane koronga-ou nimbendo:
“Kolea ku leline ye tene
“Ailimu ombá aulkemo sumbi-sinji!”
nikimu pilkiru.”r Aisaya 40:3
nirimu. Aisayane kanu ou pilirimu ungumu nane kinié nikiru.” nimbe Jonone nirimu.
24 ˻Kanjollomane˼ munduringi ongo moloringi yemanga Parisi-ye mare moloringila.s
25 Aku Parisi-yemane yundu walsiku pilkulie ningindu: “Nu ye-nomi Kirasimu mólola! Illainja mólola! ‘Pulu Yemone ungu-umbu tonjirimuma pilipe yamboma nimbe simbe ye te pe ombá.’ ou niringi yemo mólola! Pe kinié nu nambemu-na yamboma no linjilinoye?” niringi.
26 Jonone enendo pundu topa nimbendo: “Na sike no linjilio nakolo nanga kongonomo manie. Ye te olionga koleana sukundu molemo akumu ene kanokolie ‘we-yere’ konopu lelko, kanoko imbi naa silimele,
27 akumu na lombili akilipe okomo yemo. ˻Yambo-ailimenga kongono keri teli yambomane sike enenga yambo ailimenga kongono keri tenjingindu enenga kimbu-su ka pilke toko su wendo linjilimele nakolo˼ i ye na lombili akilipe okomomonga kimbu-su ka pilke topo su wendo linjimbu kongonomo kepe paa olandopa mele, nane manda naa tenjimbu. Na ye paa keri mele; yu ye paa nomi ailimu.” nirimu.
28 I ulu wendo orumuma Betani taono, No-Jodane nekendo lemo koleana, wendo orumu. Jonone akuna yamboma no linjirimu.
Jonone Yesusindu “Pulu Yemonga Kongi-Sipisipi Walomo” Nirimu Temanemo
29 Opalikundu ˻No-Linjili˼ Jono molorumuna Yesusi ombá orumu kanopalie nirimumuni, yambomando nimbendo: “Kaname! Pulu Yemonga Kongi-Sipisipi Walomot okomo. Yu yambomanga pali ulu-pulu-kerime kulu tonjilimo tonjimbe yemo okomo.” ˻nirimu˼.
30 “Ou nane ye te nirindu kanumu andi okomo ye akumundu nirindu. Ou nane nimbundu: “Ye na lombili ombá ye te na naa molambo yu koronga-ou molorumu-na yu olandopa, na maniendopa.” nirindu kanumu i yemo.
31 Na kepe yu naa kanorundu nakolo ‘Isirele-yamboma yu kanokolie piliengi lipu ora siembo!’ nimbu na ombo yamboma no linjilio.” nirimu.
32 Jonone yundu ungu te pea nimbendo: “Yu no linjipu molopo kanondu kinie Mini ˻Kake Telimu˼ kera-waembono mele mulú-koleana maniendo omba yu molomuna omba molomu kanondu.
33 Nane yu kanopolie yu imbi naa pilipu ‘Yu we-yere.’ konopu lelka nakolo nando “Yamboma no linji-pui!” nimbe lipe mundurumu yemone na nimbe sipelie nimbendo: “Mini ˻Kake Telimu˼ manie omba ye tenga kangi tenga ola omba molomba kanoni kinie aku yemone yamboma Mini ˻Kake Telimu˼ linjimbe yemo.” nirimu-na pilipulie yu kanopo imbi sipulie
34 enendo “Yu Pulu Yemonga Malo.” nilio.” nirimu.
I Bokumu Torumu Ye Jono Kinieu Enderu Kinie Pita Kinie Yesusi Lombili Puringi Temanemo
35 Opalikundu ˻No-Linjili˼ Jono No-Jodane kélo akuna altopa angilipelie nirimumuni, yu lombili andolimengav ye talo pea angiliringi.
36 Kanu-kinie Yesusi omba purumu kinie yuni kanopalie nimbendo: “Kanale! Pulu Yemonga Kongi Sipisipi Walomow omba pukumu.” nirimu.
37 Yu lombili andoli-tolo yuni nirimu ungumu pilkululie Yesusi lombili puringili.x
38 Yesusi topele topa elte yu lombili oringili kanopalie eltendo nimbendo: “Nambolka korokombeleye?” nirimu.
Eltene yundu “Rapai, nu tena pelenoye?” niringili. (Rapainge ungu-pulumu ‘Ungu-Mane Sílimu’.)y
39 Yuni eltendo “Kanangili wale!” nirimu. Elte yu perimuna puku kanokololie ipupini po-killoko mele terimu-na kanu enamonga yu pea peringi.
40 Ye talo Jonone nirimu ungumu pilkululie Yesusi lombili puringili yetolonga te Enderu, Saimono Pitanga angenu.
41 Yu sumbi-sipe pupe angenu Saimono koropa kanopa lenjipelie yundu nimbendo: “Pulu Yemone “olio nokopa konjimbe ye te lipu mundumbu.” nimbe mako torumu ye-nomi Mesayamoz kanopo lenjímulu.” nirimu. (‘Mesaya’ akumu Juda-yambomanga ungu te. Mesayamondo Giriki-Unguna ‘Kirasimu’ nilimele.)
42 Aku nimbelie Enderuni angenu Saimono Yesusi molorumuna memba purumu. Yesusini yu kanopalie nimbendo: “Nu Saimono, ‘Jono’ nili ye tenga malo. Nunge imbi te ‘Sipasi’ ningu lenge.” nirimu. (Sipasindu ‘Pita’ niringila. Juda-yambomanga unguna ‘Sipasi’ ningu, Giriki-Unguna ‘Pita’ nilimele, aku ungutolonga pulumu ‘kou-mulú’.)
Yesusini Pillipu Kinie Nataniele Kinie “Na Lombili Wale!” Nirimu Temanemo
43 Opalikundu Yesusi ‘Kolea Gallilli disiriki pambo!’ konopu lepa pumbe purumu. Pupelie Pillipu aulkena angilirimu kanopalie, “Na lombili oi!” nirimu.
44 Pillipu kepe Besaida taono yemo, Enderu kinie Pitatolonga koleamo.
45 Pillipuni Nataniele kanopa lenjipelie yuni yundu nimbendo: “Mosisini boku torumu bokumangaa ‘Ye te ombá.’ nimbe temane torumu kanu yemo kepe, Pulu Yemone ungu-umbu tonjirimuma pilku yando ningu siringi yemane enenga bokumanga ‘Ye te ombá.’ ningu temane toringi kanu yemo kepe, kinié olio kanopo lenjímulu. Yu Nasarete taono ye Yesusi, Josepo malo.” nirimu.
46 Nakolo ‘Aku kolea kelóna ye aili te manda wendo naa ombá.’ nimbe pilipelie Natanielene Pillipundu nimbendo: “Nasarete taonona ulu peanga te manda wendo ombáye?” nirimu.
Pillipuni Natanielendo nimbendo: “Ongo kanoi!” nirimu.
47 Kanu-kinie Nataniele ombá orumu kinie Yesusini kanopalie, yundu nimbendo: “I ye okomomo paa sike Isirele-yemo, yu kolo toli ungu te paa naa pelemo yemo.” nirimu.
48 Natanielene Yesusindu nimbendo: “Nuni na nambe-teko kanoko imbi sikulie aku nikinuye?” nirimu.
Yesusini pundu topa nimbendo: “Mólo! Pillipuni nu ou naa walsipili nu unju-piki puluna molonu kinie nu kanopo imbi sindu.” nirimu.
49 Aku nirimu kinie Natanielene tondolo-mundupe nimbendo: “Rapai,b nu Pulu Yemonga Malo,c olio Isirele-yambomanga ye-nomi-kingimud lepamo.” nirimu.
50 Yesusini nimbendo: “Nane ‘Nu unju-piki puluna molonu kinie kanondu.’ nindu kanumunge nuni na ‘Pulu Yemonga Malo molemo.’ ningu pilkinuye? Kinié nane nundu nindu mele maniendopa. Pe ulu-tondolo paa olandopama wendo ombá kanoni.” nirimu.
51 Aku nimbelie Yesusini ungu te pea nimbendo: “Nane enendo paa sike nimbu sikirumu: Pe mulú-koleana anju-yando pupe, Pulu Yemonga angelloma Manie Omba Mana-Ye Au Lerimu Yemoe molombana olando puku maniendo ongo tenge kanonge.” nikiru.” nirimu.f
