Yesusi Yuni Sambate-Walemo Nokolemomonga Temane Te,a Akumunge
Koro Moloringi Wale Sambatemonga Ungu Teb Kinie
Sambate Wale Te Kinie Yesusini Ki Keri Lierimu Ye Te Tepa Konde Lsimu Temanemoc
12:1-14; 1-8,9-14
12
(Pulu Yemonga Ungumu. Kolomongo-kanga wane.)
Walse, ˻koro moloringi˼Wale-Sambate tenga,d Yesusi kinie yu lombili andolime kinie rasi-witi poniemanga ongo puringi kinie yu lombili andoli yema engelene kolkolie rasi-witi mongo mare inie toko noringi.
2 Aku teringi kinie kanokolie Parisi-yemanee Yesusi yundu ningendo: “Kána! ˻Koro molemolo˼ Wale-Sambatemonga ‘Kongono naa teangi!’ nimbe pelemo ungu-manemof nu lombili andoli yemane ungu-manemo pulue tokolie aku-siku tekemele.” niringi.
3 Yesusini topondopa nimbendo: “Eno Pulu Yemonga bokune sukundu ˻anda-kolepa ye-nomi-kingi˼ Depisinig terimu mele nimbe molemo temanemo kanokolie temanemonga pulumu naa pilimeleye? Depisi kinie yu pea puringi yema kinie eno engelene kolkolie niringimuni,
4 Depisi Pulu Yemo molorumu sele-ulkena sukundu pupe, Pulu Yemonga kumbi-kerena lierimu pillawa-kalolime lipe nomba, yu pea puringi yema sirimu noringila kanumu.h Kanu pillawa-kalolimendo Pulu Yemone ungu-mane te sipelie nimbendo:
“We yembomane paa naa nangi!
Pulu Yemo popo tondoli yema manjiku nangi!”i
aku-sipe-mele nirimu ˻kanu ungu-manemo LLipai 24:5-9 pulue torumu˼ kanumu. ˻Eno konopu talo nambemune lemeleye? Depisi yuni ou aku terimu mele eno pilku keri naa pilimelemonga pe kinié na lombili andoli yemane tekemele mele naa kanoko keri kanaa!” ˻nirimu.˼
5 “Ungu-mane te pelemola. “Pulu Yemo popo tondoli yemanej ˻koro mololi˼ Wale-Sambatemanga Pulu Yemonga ulkena kongono telemele kinie Sambate-Walemanga ungu-manemo pulue tolemele nalo aku kongono telemelemonga mongo naa pemba.” nimbe molemok akumu naa-la pilimeleye?
6 Nane enondo nimbu sikiru: “Méle konde tel kinié pelemo akumu Pulu Yemo popo toko kalemele ulke-tembelemonga olandopamo.” nikiru.
7 ˻Pulu Yemone nirimu ungu te yunge bokune molemo mele i-sipe:˼
“Enone yemboma kondo kolemele kinie
kanopo peanga kanolio.
Na popo toko kongime kalemele
akumu uluri mólo!”m Osia 6:6
nilimo, akumunge ungu-pulumu eno Parisi-yemane pilimelanje i ye ulu teko naa kenjikimili yema “Teko kenjikimili.” naa nilimela.
8 Manie Omba Mana-Ye A Lierimu Yemonen Sambate-Walema nokolemo yemo molemo-na ˻Sambate-Wale-kinie yemboma molko kondongendo tenge mele manda nimbé kanumu˼.” nirimu.
9 Kanu-kinie Yesusi aku koleamo mundupe siye kolopa pupe Juda-yemboma máku toko Pulu Yemonga ungumu pilieringi ulke tenga purumu.
10 Kanu ulkena ye te molorumu, yunge ki te kamu kolopa kukorumu. Kanu-kinie akune moloringi ye marene ‘Yesusini tepa kenjimbe kinie kote tendamili!’ ningu yu walsiku pilkulie ningendo: “Koro molemolo Wale-Sambate-kinie yembo kuru tolemoma tepo konde limolo kinie manda molo aku temulu liemo Pulu Yemonga ungu-manemo pulue tomoloye?” niringi.
11 Yesusini yemando topondopa nimbendo: “Sambate-wale kinie ye tenga kongi-sipisipi te murune topa manie mundumbe kinie sipisipi ari telemo yemone kundupe ola lipe memba naa ombáye?
12 Aku liemo sipisipi maniendopa mele, yemboma paa olandopa, akumunge, Sambate-wale kinie ulu peangama manda naa temoloye?” nirimu.
13 Aku nimbelie ki kolopa kukorumu yemondo nimbendo: “Nunge kimu sinio si!” nirimu kinie yemone yunge kimu sinio sirimu kinie yunge ki ekendo peanga lierimu mele ki keri lierimumu altopa kamu peanga lierimu.
14 Nalo ˻Yesusini aku terimu kinie kanokolie˼ Parisi-yemane pena puku máku toko “Yu nambepo topo kondomoloye?” ningu aulke te kororingi.
Yesusi Pulu Yemonga Sike-Kendemande-Yemonga Ungu Te
15 ˻Parisi-yemane˼ yu tonge teringi pilipelie Yesusi aku koleamo mundupe siye kolopa purumu. Kanu-kinie yembo awisili Yesusi purumu mele yu lombili puringi kinie yuni yembo kuru torumume pali tepa konde lipelie
16 nimbendo: “Na sike-yemo molopolie i ulu-tondoloma tekero mele enone yembo lupe marendo naa ningu siee!” nirimu.o
17 Aku-sipe wendo orumumunge koronga-ou Pulu Yemone ungu-umbu tondorumume pilipe yemboma nimbe sirimu ye Aisayanep ulu te pe wendo ombá ou nirimu mele kamu wendo orumu. Aisayane nimbendo:
18 “I yemo
nanga mako torundu kongonomo tendeli yemo;
nane i yemo konopu mondopo,
yu kanopo paa peanga kanolio yemo.
Nanga Minimu yunge konopune panjindimbo.
Yuni ma-koleana yemboma paliq
nane eno sumbi-sipu nokombo mele nimbe simbe.
19 Yembomane yu iri tonge kinie
yuni topondopa ungu te naa nimbe,
ungu te tondolo-mundupe naa nimbe,
yemboma andoko molemele koleamanga
yuni opa-ungu naa nimbé.
20 Kamaye enge naa nilimo te elke naa topa,
tepe-llame mimi-sipe naa nolemo kinie
kamu topa naa kumundumbe.r
‘Pulu Yemone yemboma kamu sumbi-sipe
nokomba walemo kamu wendo opili!’ nimbe
yu aku-sipe naa tepa taka-lipe molomba.
21 Kanu-kinie mana-yemboma pali
‘Yuni ‘olio mindili naa namili!’ nimbe
lipe tapondomba.’ ningu molonge.” s Aisaya 42:1-4
nirimu ungu akumu wendo orumu.
“Yesusi Kinie Kurumenga Nomi Setene Kinie Tapu Toko Kongono Telembele.” Niringi Temanemot
22 Kanu-kinie ye te yunge konopune kuru te molorumu-ne mongo keri lepa mélema naa kanopa ungu naa nirimu ye te Yesusi molorumune mengo oringi kinie Yesusini yemo tepa konde lsimu kinie kanu yemo ungu nimbe mélema kanorumu.
23 Aku terimu kanokolie yembomane pali mini-wale mundukulie ningendo: “I yemo ye-nomi-kingi Depisinge Malonje?” u niringi.
24 Nalo aku niringi ungumu pilkulie Parisi-yemanev ningendo: “Mólo! Kurumenga nomi Belsipuliw mindi i ye Yesusinge konopune molopalie yu tondolo silimo-na yuni kurume topa makorolemo.” niringi.
25 Enone aku-siku konopuni pilieringi mele Yesusini pilipelie ˻‘Yesusi ‘Setene-kinie opa-pulue moloringimunge ‘Setenene yu naa lipe tapondolka.’ ningu paa piliengi!’ nimbe˼ enondo nimbendo: “Yembo-talape te konopu telune naa pupili molko suku-singine ówe panjiku eno-enono opa teko lupe-lupe molemele kinie kanu talapemo pora nilimo. ˻Molo˼ kolea tenga yemboma molo ulke telune pelemele yemboma konopu telune pupili naa molko eno-enono opa telemele kinie kanu yembo-talapemo sungu-siku yu-mele-mele molemele.
26 Aku-sipela, Setenenex yunge kuru te makorolkanje aku telkamonga yunge talapemo kinie opa-mele telka. Pe yunge talapemo nambepa kapola molemelaye? ˻Pora nilke.˼
27 “Ungu te piliengila! Nane Belsipulinge tondolomone kurume makorolio liemo enonga yemane nainge tondolomone kurume makorolemeleye? Akumunge, ˻enonga ye kurume makorolemele yemane ‘Pulu Yemone olio tondolo silimo-na olione kurume makorolemolo.’ ningu pilimele-na˼ enone nando i nikimili ungume kanu yemane pilku apurukulie “Eno kolo tokomele.” ninge.
28 Nalo sike Pulu Yemonga Minimuni na tondolo silimo-na nane kurume makorolio liemo Pulu Yemo ye-nomi-kingimu molopa yemboma nokomba walemoy eno molemelena koronga wendo omu.” ˻nirimu.˼
29 “Ungu te pea i-sipe: Ye enge nili tene yunge ulkemo nokopa kondolemo kinie ye tene we manda sukundu omba mélema wa lipe meli pulimoye? Akumu manda mólo! Ou wa noli yemone ye enge nílimunge kimbu-kime ka topalie yunge ulkena manda omba mélema wa limo kanumu.z
30 “Na naa lipe tapondolemo yembomone na-kinie opa-pulue molemo. Yembo tene na lipe tapondopa ˻kongi-sipisipime˼ sukundu naa limo yembomone ˻kongi-sipisipime˼ topa bulu-balo silimo.
31 Akumunge, nane enondo nikiru: “Yembo tene ulu-pulu-kerime tepa, ungu taka tondopa nimbe kenjilimo ulume Pulu Yemone manda ‘Manie pupili!’ nimbe siye kolomba. Nalo yembo tene Pulu Yemonga Minimu nimbe kenjipe ungu-taka tondopa yunge imbimu marake-mele temba ulume Pulu Yemone ‘Manie naa pupili!’ nimbe siye naa kolomba.” nikiru.
32 Manie Omba Mana-Ye A Lierimu Yemoa ungu-taka tondopa ungu nimbe kenjilimo yembomo aku-sipe ulu-keri telemoma Pulu Yemone ‘Manie pupili!’ nimbe siye kolomba. Nalo Mini Kake Telimu˻ni ulu te telemo kinie˼ yembo tene ungu-taka tondopa, opa tepa sipe ˻“Yuni naa tekemo. Kurumenga nomi Setenene yu lipe tapondolemo-na aku telemo.”˼ nilimo yembomo aku-sipe ulu-keri telemomo kinié kepe mulú-ma pora nimbé wale kinie kepe ‘Manie naa pupili!’ nimbe paa siye naa kolomba.b
Unjo-Kerimene Mongo Kerime Tolemo Ungu Tec
33 “Unjo peanga te kanokolie ‘Mongo peangama tomba nomolo.’ ningu kanolemele. Unjo keri te kanokolie ‘Mongo kerime tomba manda naa nomolo.’ ningu kanolemele. Unjo te mongo tolemo kinie kanokolie ‘I unjomo peanga, i unjomo keri.’ ningu apuruku kanolemelemonga aku-siku ningu kanolemele.d
34 Eno Parisi-yema, kolo topa yemboma tepa kenjeli wambiyemonga waloma,e eno ye keri molemelemane nambeko ungu peangama manda ningeye? Yembo te yunge konopune pelemo ungume mindi kerena nilimo akumunge eno ye kerimene nambeko ungu peangama manda ningeye?
35 Aku-sipe-mele, yembo peanga tene yunge konopune ulu-peanga pelemoma telemo, nalo yembo keri tene yunge konopune ulu-keri pelemoma telemo.
36-37 Akumunge, nane enondo nimbu sikirumu: “Pulu Yemone yemboma kote tendemba walemonga enono ungu nilimelema apurupe pilipelie “Nu yembo peangamo, nu yembo kerimu.” nimbé akumunge yembomane mana we ungu nilimelema pali kepe apurupe pilipelie “Aku ungume nambemune niringiye?” nimbé.”f nikiru.” nirimu.
Yesusindu “Nu Sike Pulu Yemone Lipe Mundorumunje Kanamili, Ulu-Tondolo Te Tei!” Niringi Kinie Yesusini Topondopa Nirimu Mele Temanemog
38 Kanu-kinie Parisi-ye mare kinie Pulu Yemonga ungu-manemanga pulume pilku mane siringi ye mareh kinie enone Yesusindu ningendo: “Ungu-Mane Silimu, ‘Nu sike Pulu Yemone ‘Kongono tendani!’ nimbe mana lipe mundorumunje olio kanamili!’ ningu Pulu Yemone mindi manda ulu-tondolo telemo mele te tei!” niringi.i
39 Yesusini topondopa nimbendo: “Kinié mana molemele yemboma keri mindi molemele. Eno teko kenjiku Pulu Yemo liku su silimele yembomane “Pulu Yemone mindi ulu-tondoloma manda telemo mele kanamili tei!” ningu na mawa telemele. Nalo ˻Pulu Yemone na lipe mundorumu-ne ombo molkoro. Yu-kinie tapu topo kongono telembolo melej lipe ora simbe ulu-˼tondolo te wendo naa ombá. Pulu Yemone ungu-umbu tondorumume pilipe yemboma nimbe sirimu yek Jona-kinie wendo orumu ulu akumuni mindi lipe ora silimo manda kanonge.
40 Oma awili tene Jona topa penge mundorumu kinie yu omamonga olona ipulueli tangoli wale yepoko molopa perimu ˻kinie omamone yu nomú-kélona meku topa wendo mundorumu kinie yu altopa we molorumu˼ melel Manie Omba Mana-Ye A Lierimu Yemo ˻kolomba, óno teko panjinge kinie˼ aku-sipe ipulueli tangoli wale yepoko mana sukundu pepalie ˻lomboropa ola molomba˼.m
41 “Ou kolea-awili Ninipa yemboma ˻sike molko kenjeringi nalo Pulu Yemone ungu-umbu tondorumu mele˼ Jonane ˻pilipe˼ Ninipa yemboma pupe nimbe sirimu kinie pilkulie teko kenjeringi mele kanoko keri kanoko konopu alowa teko molko kondoringi.n Aku teringimunge kinié molemele yembomane Jonanga olandopa ye te ya molemo yemonga ungumu liku su-siku naa pilimelemonga kote-walemo pe wendo ombá kinie Ninipa yembomane kotena angilku, kinié molemele yembomando “Teko kenjeringi. Mindili nonge kinie papu.” ninge.” ˻nirimu.˼
42 “Ou olio Isirele-yembomanga ye-nomi-kingi Sollomono yu ye paa tondolo te molopa, yu ungu lupe-lupema pilipe konginjelimu pepili molorumu mele kolea Sipa nokorumu ambo-nomi-kuwinimu pilipelie, Sollomonone ungu peangama mindi nirimu mele pilimbendo yu kolea sulune molopalie ˻Sollomono molorumune˼ wale awisili aulkena pelipe orumu.o Aku-sipe terimumunge, ye-nomi Sollomononga olandopa ya molemo yemone nilimo ungumu kinié mana molemele yembomane naa pilku, liku su silimelemonga kote-walemo wendo ombá kinie kolea Sipa ambo-nomi-kuwinimuni nimbendo: “Nane Sollomonone ungu peanga nirimu mele pilimbondo aulke sulune orundu nalo Sollomononga olandopa molorumu yemone nirimu ungumu eno naa pilku, liku su siringi yemboma aku teringimunge eno papu mindili nonge.” nimbé.”p ˻nirimu.˼
Kuru Te Yembo Tenga Konopune Kelepa Orumu Temanemoq
43 “Kuru te ye tenga konopune wendo ombalie, no naa mololi koleamanga pupe manda koro molomba kolea te korolemo. Te naa kanopa lendepalie
44 yuni nimbendo: “Na ou molopolie wendo ondu ulkenar kelepo pambo!” nimbe yu omba yu ou molopa purumu ulkemo kanolemo kinie ulke puri memba tepa peanga tepa we lepa yembo te naa molemo kinie kanopalie nilimomone,
45 yu kelepa anjo pupelie kuru kara puli paa olandopa yepoko-pakera lipe memba omba eno pea kanu ulkena sukundu puku molemele. Kanu-kinie kanu yemo ou molopa kenjilimo nalo pe paa kamu olandopa mele molopa kenjilimo. Aku-sipe, kinié ya teko kenjiku molemele yemboma pe kamu molko kenjinge.” nirimu.
Yesusinge Anumu Kinie Angenupili Kinie Akumenga Temane Tes
46 Yesusi yembo máku toko moloringime ungu-mane sipe molopili yunge anumu kinie angenupili kinie yu-kinie ungu ningendo ongo pena angilieringi.
47 Yembo tene yundu nimbendo: “Aminie kinie angenali kiniet enone nu-kinie ungu ningendo ongo pena angilimele.” nirimu.
48 Yesusini yundu topondopa ˻ungu-iko topalie˼ nimbendo: “Nanga anumu naweye? Nanga angenupilime nameleye?” nimbelie nirimumuni,
49 yu lombili andoli yemboma lipe ora sipelie nimbendo: “I yemboma nanga anumu kinie nanga angenupili kinie molemele.
50 Nanga Lapa, mulú-koleana molemomone “Teangi!” nilimo mele pilku liku telemele yembo akume nanga anumu kinie nanga angenupilime kinie nanga kemulupili kinie molemelemonga aku-sipu nikiru.” nirimu.
Yembo máku toko moloringimendo aku-sipe nimbe pora sipelie nirimumuni, Yesusi ulkena molopa pena pupe Nomu-˻Gallalli˼ kélona pupe manie molorumu.