Pulu Yemo Popo Toko Kapi Ningendo Ulume Teko Kondonge Mele Ungu Pulu Te
Kolomongo Awili 15 KOLOPOLIE LOMBOROPO OLA MOLOMOLOMONGA UNGU TE
15:1-11 Kirasi Kolopa Lomboropa Ola Molorumu Temanemo
15
Angokeme, ‘Ou enondo Yesusi Kirasinge temane peangamo topo sirindu pilieringi mele komu altoko naa sindiku piliengi!’ nimbu altopo nimbu para sipulie kanu ungumenga pulume nimbu siembo!a Kanu ungume ou pilku lsingi, kinié ambolemelemonga enge nipili angilimele. 2 Kanu temane peangamo, akumu Yesusi Kirasini terimu mele nane enondo nimbu sirindu ungu kanumu, ambolko kondokolie ‘Paa sike.’ ningu tondolo-munduku pilieringi mele altoko munduku siye naa kolongi liemob kanu temane peangamone Pulu Yemone eno lipe tapondopa mindili nolemela aulkena wendo lipe, yu-kinie pea molko kondonge aulkena lipe mondorumu,c akune molemele mele molonge. Molo nane temane peangamo topo sirindu mele mimi-siku naa pilku, akumu we ‘Sike.’ ningu pilieringi liemo aku temane peangamone eno lipe naa tapondolemo naa tapondomba.
3 Ungu kumbine paa olandopamo na ou pilipu lsindu mele eno nimbu sirindumunge ˻nane enondo aku-sipu kelepo nikiru˼. Kanu ungumu i-sipe: Pulu Yemonga bokumuni nilimo mele Kirasi olionga ulu-pulu-keri telemolomanga kolo wangopa kolondorumu. 4 Pe óno teringi. Óno teringi kinie pe Pulu Yemonga bokumuni nilimo mele yu wale talo pepalie yepoko sipemonga lomboropa ola molorumu kanumu. 5 d Pe ˻lomboropa ola molopalie˼ yu lombili andoli ye Pita molorumune pupe ˻‘Yuni na lomboropo ola molondu mele kanopili!’ nimbe˼ pupe mona angilierimu. ˻Aku tepalie˼ pe yu lombili andoli ye rurepo palie moloringine ‘Enone yu kanangi!’ nimbe pupe mona angilierimula. 6 Pe angenupili pape anderete mele telune moloringine ‘Yu kanangi!’ nimbe purumula. Aku yu kanoringi yemboma kinié yandopa awisili we molemele, nalo mare koloringila.f 7 Pe yu Jemisi molorumune ‘Na kanopili!’ nimbe pupelie, pe yuni “Nanga kongonomo tende-paa!” nimbe lipe mundorumu yemag pali ˻yu lomboropa ola molorumu mele˼ ‘kanangi!’ nimbe pupe mona angilierimu. 8 Paa akilipe na molorundune ‘Kanambo.’ nimbe omba mona angilierimu.h Na ye paa keri, na ambolango nomba omba pulimo ambolango mele molopo konde manda naa molombo mele molorundu nalo aku terimu.
9 Na Kirasini “Nanga kongonomo tende-pou!” nimbe lipe mundorumu ye tela nalo na paa maniendopa mele molio, yuni aku nimbe lipe mundorumu ye lupema olandopa mele molemele. Nane Pulu Yemonga yembo talapemoi tepo kenjipu molorundu kulu ‘Na Yesusini lipe mundorumu ye te’ nilimele kinie na pipili telemo. 10 Nalo na molio mele Pulu Yemone na we kondo kolorumumunge aku-sipu molio. Pe yuni na we kondo kolopalie ˻na kinie tepa kondorumu˼ mele we naa pelemo. Na ˻we kondo kolopa lipe tapondorumumunge˼ paa mindili sipu kongono tepo, Yesusini “Nanga kongonomo tende-paa!” nimbe lipe mundorumu yemanga na kongono mindili sipu tondolo-mundupu terindu mele olandopa, enone kongono teringi mele maniendopa. Nalo na nanu mólo! Pulu Yemone na we kondo kolopalie ˻lipe tapondopa na-kinie tapu topa molorumumunge˼ na aku-sipu manda kongono terindu. 11 Nalo nane Pulu Yemonga ungumu nimbu sirindu akumu mandala. Molo Yesusini lipe mundorumu ye wemane Pulu Yemonga ungumu ningu siringi akumu mandala. Olione pali nimbu sirimulu ungumu telumu mindi. Kanu ungumu eno ˻Korini yembomane˼ pilku likulie ‘Sike ungumu.’ ningu tondolo-munduku pilieringi.
15:12-34 Kirasi Kolopalie Kangi Pali Lomboropa Ola Molorumumunge Yunge Yemboma Kepe Paa Sike Aku Siku Kangi Pali Lomboroko Ola Molonge Ungu Tej
15:12-19 Kirasi Kolorumu Kinie Lomboropa Ola Naa Molkanje Akumunge Ungu Te
12 Nalo Kirasi kolopalie lomboropa ola molorumu mele sike yemboma nimbu silimolo liemo eno marene “Yemboma kolkolie lomboroko ola naa molonge.” nambeko aku-siku mele ningu molemeleye? 13 Yemboma paa sike pe lomboroko ola naa molonge liemo Kirasi yu kepe ou lomboropa ola naa molorumu. ˻Onomo we mana pelemo.˼ 14 Pe Kirasi lomboropa ola naa molkanje olione ˻yunge˼ ungumu eno nimbu silimolomo uluri naa telkala, eno kanu ungumu pilku ambolko molemelemo uluri naa latelka. We pilku ambolemela.
15 Ulu te lupe pea telkala: Kirasi lomboropa ola naa molkanje olione “Kirasi yu kolorumu kinie Pulu Yemone ‘Lomboroko ola molou!’ nimbe topa makinjinderimu.” nimbu silimolo mele Pulu Yemondo kolo tolemela-la. Nalo yemboma paa sike pe lomboroko ola naa molonge liemo Pulu Yemone Kirasi ou “Lomboroko ola molou!” naa nilkela. 16 Yemboma topa ola naa mondomba liemo Kirasi kepe topa ola naa mondorumula.
17 Pe Kirasi ou topa ola naa mondolkanje eno pilku ambolemele ungumuni uluri naa telka, ulu-pulu-keri teringime yandopa kinié kepe konopune we pepili molemela.
18 Pe Kirasi ˻kolopalie lomboropa ola naa molkanje yu˼ yembomanga nimbe tenderimu mele ‘Sike aku tenderimu.’ ningu tondolo-munduku pilkulie kanu ungumu pilku ambolkolie uru peringi pelemele yemboma kepek ˻lomboroko ola naa molko,˼ mindili nongo molko kenjinge koleana pulimela.l
19 Pe kinié ya ma koleana mindi yuni olio lipe tapondopalie pe kolomolo kinie olio lipe naa tapondolkanje yembomane yemboma kondo kolemele mele maniendopa, yembomane olio paa olandopa kondo kolemelanje papu.
20 ˻Kirasi lomboropa ola naa molkanje olio kolopolie lomboropo ola naa molemela-la, akumu sike˼ nalo Kirasi kolopalie paa sike lomboropa ola molorumu. Kanu-kinie, langi te ou pulu polopa mongo telu tolemo kinie kanopolie ‘Pe pali tomba lemo.’ nimbu pilimolo, aku-sipe mele yu kolopalie paa sike lomboropa ola molorumumunge pilipulie “Yu sike.’ ningu tondolo-munduku pilkulie uru pelemele yemboma kepe paa sike pe Pulu Yemone topa makinjindimbela.’ nimbu pilimolo. 21 Ye tene ou terimu kanu ulumuni kololi ulu pulumu ma koleana wendo orumu pelemomongam aku-sipela ye tene kepe pe terimu kanu ulumuni kolemele yemboma lomboroko ola mololi ulu pulumu ma koleana wendo orumu pelemola kanumu. 22 Pulu pulu mana ye Adamene terimumunge olio yunge pulu lemo yemboma pali kolemolo, aku-sipe Kirasini terimumunge yunge pulu lemoma pali topa makinjindimbe kinie kelepo lomboropa ola molopo konde molomolo. 23 Nalo Kirasi kinie olio walsikele lomboropo ola naa molomolo. Ou kumbi lepa Kirasi; pe yu kelepa manie ombá kinie yunge yemboma.n
24 ˻Pe yu ombá kinie yunge yemboma lomboropo ola molomolo˼ kinie pe ma koleamo pora nimbé. Yuni gapomanoma pali kinie, gapomanomanga ulume kinie, kolea sukundu yembomane nokolemele ulume kinie, ulu tondoloma kinie, ˻yembomanga kinie kurumenga kinie˼o ulu tondoloma pali yuni topa manie mundupelie nimbémone, pe ye-nomi-kingimu molopa mélema pali nokolemop nambamo yuni Lapa Pulu Yemo simbe. 25 ˻Ulume aku-sipe wendo ombá nikirumunge pulumu i-sipe:˼ Pulu Yemone yunge opa puluema pali topa manie mundumbendo ou Kirasi yu ye-nomi-kingimu molopa mélema pali nokomba.q 26 Opa puluema topa manie mundupe pora sipelie pe kamu kololi ulu pulumu topa manie mundumbe. 27 ˻Yuni aku tembamonga˼ ungu te Pulu Yemonga bokune molemo aku ungumuni nimbendo:
“Pulu Yemone nimbendo:
“Melema pali yuni nokopili!
Melema yunge maniekondo liepili” nirimu.”r
nimbe aku-sipe nilimo. Nalo Pulu Yemone “Melema pali nokopili! Melema yunge maniekondo liepili.” nirimu kanu ungumuni Pulu Yemo yuyu pea ‘Nokopili!’ nimbe naa nirimu, mólo! Sike Pulu Yemone ‘Melema pali maniendopa, Kirasi mélemanga pali olandopa molopili!’ nimbe nirimu yemo molemo nalo Pulu Yemo yuyu nambepa meltenga maniekondo molombaye? Aulke te mólo! 28 Pe Malones mélema pali topa manie mundumbe, yu mélemanga pali nokomba kinie kanu walemo kinie yu kepe manie mele molomba. Pe Malone nimbendo: “Nando ‘Melema pali topa manie mundupe ye-nomi-kingimu molopili!’ nirimu Pulu Yemo yu mélema pali kamu-kumu ye-nomi-kingimu kolo wangopa molopalie nokopa molopili! Na kepe yunge maniekondo molambo.” nimbé. Kanu-kinie Pulu Yemo mélema paa pali nokopa molomba.
29 Kinié ˻yemboma kolkolie lomboroko ola molongemonga ungu te i-sipu nikirula:˼ Yemboma kolkolie sike lomboroko ola naa molonge liemo yembo mare ˻Kirasinge yemboma molkolie˼ kolemelemanga pulu nambolkarenga ‘Eno lipu tapondamili!’ ningu no limeleye? ˻Enonga yembo marene ‘˻Pulu Yemone˼ kolemele yemboma topa naa makinjindimbe.’ nilimele akumu sike liemo yembo mare nambemune liku tapondoko kolo wangoko no limeleye? ˻Nambolka uluri temba ningu aku telemeleye?˼ 30 ˻Molo yembo molemelema lomboroko ola naa molonge liemo˼ olio kepe nambe-elemolo yembomaye? ˻Telemolo mele nambemune telemoloye?˼ Olio temane peangamonga kongonomo andopo telemolomonga alieli olio kinie umbune wendo olemomane olio topa kondomba telemo akumu nambemune aku telemoloye? 31 Angokeme, alieli ‘Na kolopo pora sikiru.’ konopu lelio.t ‘Na eno kinie Awili Yesusi Kirasi kinie pea tapu toko molemele mele na yemboma paa kapi nimbu molio.’ nikiru akumu kolo naa topo paa sike nikiru mele ‘Alieli ‘Na kolopo pora sikiru.’ konopu lelio.’ nikiru akumu paa sike nikirula. 32 ˻Ya kolea-awili˼ Epesasi ˻Kirasinge temane peangamo topo siliomonga na kote tendekolie˼ ‘Mele takerama kinie opa teambo!’ ningu na akune liku mundoringi akumu enone ‘Yu yuyu konopuni pilipelie ikongonomo telemo.’ konopu liengi liemo mongo toko ningu siengi! ‘Na mele nambolka mélema limbo.’ nimbulie kolea-awili Epesasi mele takerama kinie opa telemoloye? Yembo kolemelema Pulu Yemone ‘Lomboroko ola molangi!’ naa nimbé liemo
“Opali kolomolo kene
kinié ˻‘Konopu sipu molamili!’ nimbu˼ no kinie
langi kinie ˻awisili we˼ nombo molamili!”u
niemili. 33 ˻Nalo yembo marene eno kondi toko “Ulu keri te teamili!” ningi liemo˼ aku ungumu pilku ‘Aku teamili!’ paa naa niengi! ˻Akumunge ungu molemo kanumu. Akumuni nimbendo:˼
‘Ulume teko kenjilimele yemboma kinie
eno kinie tapu toko molongi liemo
enonga teko kenjilimele ulumene
enonga teko kondolemele ulu peangama
kamu topa manie mundumbe.’
nilimo. 34 ˻Yembo marene “Yemboma lomboroko ola naa molonge.” nilimele kanu˼v kekelepa toli ungu nilimelema munduku siye kolko, umbu konopu pepili molangi! Ulu-pulu-keri telemele mele altoko naa teangi! Enonga yembo marene Pulu Yemo molemo mele naa pilku yu kinie tapu toko naa molemelemonga pilipulie “Aku-siku teaa!” nikiru. ‘Eno mare Pulu Yemo naa pilimele.’ nikiru akumu pilkulie pipili kolongi liemo eno papu pipili kolonge.
15:35-58 Olio Lomboropo Ola Molopolie Kangi Lupe Angiliepili Molomolo Ungu Tew
35 Nalo yembo tene walsipe pilipelie nimbendo: “Yembo kololime nambeko lomboroko ola molongeye? ˻Lomboroko ola molonge kinie˼ kangi nambelime angilimbeye?” nilimonje. 36 Aku ungumu lawa tepa nimbe kenjeli ungumu. ˻Langi umbume telemo mele piliengi niembo:˼ Langi umbu naa kololime poniena mundongi liemo konde pupe wendo naa ombá. Langi umbu kololime mindi poniena mundulimele kinie konde pupe wendo olemo kanumu.x 37 ˻Akumunge ungu te:˼ ‘Langi umbu te poniena mundemili.’ ningulie unjo te mongo tolimu pe molomba mele te likulie naa panjilimele. Mongo te mindi liku panjilimele. ‘Konapa opili!’ ningu konapa mongoma liku panjilimele. Konapa unjo mongo toli pe angilimbema naa liku panjilimele. Rasi witi akula. Unjo mongo tolime pe molomba mele liku naa mundulimele. Witi mongoma mindi. Langime pali akula telemele. 38 Langi umbu yu mele mele pe molomba mele Pulu Yemone ou nimbe panjipe ‘Unjo gomoma i-sipe i-sipe wendo omba molopa langi i-sipe i-sipe topili!’ nilimo mele langi lupe lupema poniena mundulimele kinie ‘Aku-sipe ola omba molopili!’ nilimo kanumu.
39 ˻Kangime aku-sipela.˼ Kangime pali telu sipe mólo! Yembomanga kangimu lupe; owa kongimenga kangimu lupe; keramanga kangimu lupela; omamanga kangimu lupela. 40 Mulune angilimele mélema lupe; mana lemele mélema lupela. Nalo mulune angilimele mélema kanopo peanga kanolemolo mele lupe, mana lemele mélema kanopo peanga kanolemolo mele lupela. 41 Enamo yunge a nimbe angilimo kanopo peanga kanolemolo mele lupe; olimu a nilimo kanopo peanga kanolemolo mele lupela; kombukandipime a nilimele kanopo peanga kanolemolo mele lupela; kombukandipime telu siku a naa lanilimele, kombukandipime enonga yu mele mele a nilimelela.
42 Kolemele yemboma lomboroko ola molonge kinie aku-sipe tembala. Ou kangi angilimomo lupe; pe kangi angilimbemo lupela. Ou angilimo kangi óno telemeley akumu purupe keri lemo kangimu; Pulu Yemone kanu kangimu topa makinjindimbe kinie lomboropa ola molomba kangimu purupe keri naa lemba kangimu. 43 Kangi óno telemele kangi akumu mele kerimu, kanopo keri kanolemolo; kangi lomboropa ola molopalie angilimbemo kangi peangamo, kanopo peanga kanomolo kangimu. Kangi óno telemelemo enge naa pelemo kangimu; kangi lomboropa ola molombamo enge paa pemba kangimu. 44 Kangi óno telemele akumu mana ˻mindi˼ manda angilimo kangimu; kangi lomboropa ola molombamo mulú-koleana manda angilimbe kangimu.
Ya mana molomolo kangi te angilimo liemo mulú-koleana molomolo kangi te paa sike angilimbela. 45 Aku-sipe mele ˻Pulu Yemonga˼ bokune ungu te molemo. Kanu ungumuni nimbendo:
“Ou kumbi lepa mana ye Adame
˻Pulu Yemone tepa mimi tepalie˼
‘Mana konde molopili!’ nimbe
ulu pulu te sirimu kinie konde molorumu.”z
nilimo; ˻nalo˼ pe orumu Adamea ˻Pulu Yemone konde mololi ulu pulumu sirimumu lupe˼. Yu ‘Mana yemboma ˻mulú-koleana˼ konde molangi!’ manda nimbé ulu pulumu sirimu.b 46 Mulu koleana konde molomolo ulu pulumu ou kumbi lepa wendo naa orumu. Mana konde molomolo ulumu ou kumbi lepa wendo orumu; mulú-koleana konde molomolo ulumu pe wendo orumu. 47 Ou kumbi lepa molorumu Adame Pulu Yemone ma tene tepa mimi terimu; akilipe orumu Adame mulú-koleana ye te orumu. 48 Ou kumbi lepa mana ye molorumu Adamene mana yemboma kalopa limomonga eno yunge ˻kangimu angiliepili˼ molorumu mele mindi molemele; mulú-koleana molonge yemboma mulú-koleana ˻kangimu angiliepili˼ molemo yemo mele molonge. 49 Olio ˻Kirasinge yemboma˼ ou mana yemo molorumu mele molemolo melec pe aku-sipula mulú-koleana yemo molemo mele molomolo.d
50 Angokeme, nane enondo paa sike nimbu sikirumu: mana meme pelemo kangimu Pulu Yemo ye-nomi-kingi molopa nokolemoe mulú-koleana manda pupe naa molomba. Mele kolopa purupe keri lemo te mélema kolopa keri lemoma naa lemo koleana manda pupe naa molomba. 51 Kinié ungu te ou lopi tepa perimu te nimbo tekeromo paa mimi-siku piliee! ˻Kirasi kelepa wale talo sipe naa opili˼ olio pali uru naa pemolo. Nalo ˻uru pelemele yemboma kinie˼f olio ˻konde molomolo yemboma kinie˼ pali sike ˻kangimu˼ alowa tepa ˻kangi te lupe angilimbe˼. 52 Aku ulumu paa walsikele temba. Mulu maselo kamu pora nimbendo biyukelemo ungu nimbé kinieg aku ulumu wendo ombá. Walsikele, kariapá telemo mele, aku ulumu temba. Biyukelemo ungu nimbé kinie yembo kololime altoko kolou naa kolongendo lomboroko ola molonge. Pe olio ˻Kirasinge yembo konde molomoloma olionga kalume˼ alowa temba. 53 Kangi purupe keri lemo akumu alowa tepa, naa purupe keri lemba kangimu paa angilimbe; kangi kolemo akumu alowa tepa kangi naa kolopa konde molopa mindi pumbe kangimu paa angilimbe. ˻Olionga mana kangimu alowa naa tepa kangi te lupe naa angilkenje mulú-koleana pumbe aulke te paa naa lelka˼ akumunge aku-sipe mele temba.h 54 Kanu-kinie kangi purupe keri lemomo altopa alowa tepa naa purupe keri lemba kangimu angilimbe, kanu kangi kolemomo altopa alowa tepa konde molopa mindi pumbe kangimu angilimbe kinie ˻Pulu Yemonga˼ bokune molemo ungu te molemo mele sike kamu wendo ombá. Kanu ungumu i-sipe:
“˻Kololi ulu-pulumu
Pulu Yemo yunge˼ opa-puluemo,
akumu-kinie Pulu Yemone opa tepalie
kamu topa manie mundorumumunge
kololi ulu pulu akumu kamu manie purumu.”i
nilimo. 55 ˻Aku tembamonga ungu te pea bokune molemo, akumu i-sipe:˼
“Kololi ulu pulumu, nuni yemboma
toko manie mundoni engemo tena lemoye?
Kololi ulu pulumu, nuni yemboma
‘Mindili nangi!’ toleno tólomo
tena lemoye?”j
nilimo. 56 Kololimunge yemboma mindili sipe tolemo tólo akumu ulu-pulu-kerimu. ˻Yembomane ulu-pulu-keri telemelemonga ‘Kolomolo kinie Pulu Yemone olio ‘mindili namili!’ nimbé.’ ningu pilkulie kolongendo pipili kolemele kanumu.˼ Ulu-pulu-kerimunge tondolomo ˻Pulu Yemonga˼ ungu-mane ˻Mosisini yando˼ sirimumene silimo.k ˻Ungu-manemane nimbendo: ‘Ungu manema naa pilku liku pulue tonge kinie mindili nonge.’ nilimomonga pilkulie yembomane kololi ulumu aku-siku pilkulie pipili kolemele kanumu.˼l 57 Akumu sike nalo olionga Awili Yesusi Kirasini olionga nimbe tenderimumungem ˻Pulu Yemonga ungu-manema kinie, ulu-pulu-kerime kinie, kololi ulumu kinie,˼ kanumenga tondoloma manie purumu, olio naa nokopa ulu te manda naa telemomonga Pulu Yemo kinie “Paa ange.” nikimulu.
58 Nanga konopu mondolio angokeme, ˻Kirasinge yembo kolemelema sike lomboroko ola molko kangi te lupe konde angiliepili molonge˼ kene ‘Sike.’ ningu pilimele mele munduku siye naa kolko, tondolo-munduku pilku mindi molame! Eno ulu umbune te wendo ombá kinie ‘Pipili kolkomolo kene pilipu molemolo mele manie pupili mundupu siye kolamili!’ paa naa niengi! Eno Awilimunge kongono mindili siku telemelemo we manie naa pumbe, ˻kanu kongonomone langi mongoma sike tomba˼ kene Awilimunge kongonomo mindi tondolo-munduku, siye naa kolko teko molangi!