Bawogenyumu Enen Balan Nyape Bukiyip Nupela Testament Uli
Aposel Amam aposel, amam douk amudak 12-poleim douk Jisas nataliham, nakam strong ali nakagam hanak henek ananin moul uli. Enyudak yeul aposel douk chopuk chohwalu Pol. Umu moneken, anan chopuk douk nalau strong ali nenek God ananin moul kobi amam 12-poleim aposel umu. Enyudak yeul aposel, seiwak echech chopuk chohwalu kipaimi Kristen alagun douk henek God ananin moul uli.
Baptais Enyudak balan nyakli echech Kristen cheneken uli pasin umu chechuh abal umu. Bawogenyumu balan umu enyudak pasin douk nyape 1 Pita 3:21. Tok ples Bukiyip apak makli chenek baptaisumech.
Disaipel bilong Jisas Enyudak balan disaipel nyakli echech Jisas ananich elpech douk chape chene lain umu ananin balan nyanu pasin umu chupemu chuhwen dadag chugipechen namudak atili.
Ensel Echech ensel douk wo elpech meyoh e, wak. Echech kobi douk yopichi michich umu. Echech douk God nenekech umu chunek ananin moul. Ali wolobaihi nyumneh anan isave nakagech chalawali ananin balan chanaki. Ali echech isave chenek lukautumu God ananich elpech kalbu. Tik Hibru 1:14.
Farisi Amam Farisi amam douk echech Juda echechim nebemi. Amam douk hakli wosik umu hunek lotu ali hagipech enyudak lo seiwak God nakaguk Moses enyi hahwen dadag hagipechen. Seiwak amamim yamem douk henek skulumech umu amamin lo atin. Ali amam Farisi douk hanubu hagipech enyudak balan ali hakli enyudak lo douk kobi God ananin balan umu. Amam hagipech amam profet hatoglu hagikuk umu Moses ananibu nyultab uli amamin balan. Amudak profet douk howemu God ananin balan douk anan naklipamen uli nyetemu buk.
Glori Enyudak balan glori nyakli God ananin strong nyanu agundak anan nanubu nohiyatik umu.
Haus bilong ol Juda Enyudak balan haus lotu bilong ol Juda, bawogenyumu douk nyakli echech Juda chape cheyagwleh balan ogwi wilag.
Hel Enyudak balan hel nyakli yowebuli wabul nyih hapenyubuli.
Israel Israel echech douk ananu nebenali lain elpech seiwak God nohwalech nenek skulumech umu adulin atinyi balan kontrak umu chugipech ananin balan ali anan nupe echechinu nebenali God uli. Echech chape anab amnab enen kantri atin yeul Israel o Palestine. Abudak amnab Maria kwalali Jisas umu. Tik map umu pape pagiguk uli chup okudak buk uli punu enen map chopuk douk nyape halakatimu enyudak mep ali eke pudukemech umu abudak amnab Israel banu wolobailubi walub blape enyubuk kantri uli.
Jordan Wolub Jodan bape enyudak kantri Israel echech Juda chapemu. Abudak wolub douk Jon nenek baptais umu Jisas umu.
Juda Juda echech douk ananu nebenali lain elpech seiwak God nalik natalihech umu chupe ananichi atich uli. Echechim popem douk Ebraham nanu Aisak uli Jekop nanu ananim nugamim. Echech Juda nameitu chape abudak amnab uli douk amam atum hokwalmechuk.
Katim skin Enyudak pasin umu amam Juda hatah yegechiweluh umu douk nyape kobi anagu mak umu enyudak adulin atinyi balan kontrak God naklipu echech Israel enyi. Amam hatah amamim nugamim amamiluh yegechiweluh ababuk nyultab mamaliyu womlali ali 8-poleih nyumneh hadiyom umu.
Kingdom bilong God Enyudak balan nyakli God atunu nape nebenalimu ananich elpech nenek lukautimech umu. Tok Pisin nyakli kingdom bilong God o kingdom bilong heven. Ali bawogenyumu balan nyakli God nape nebenali nenek lukautumu ananich elpech umu. Ali sapos enen balan umu kingdom bilong God bawogenyumu nyukli iluh heven umu, apak Bukiyip eke mukli agnabuk God ananich elpech chapemu.
Kontrak God i wokim Enyudak balan nyakli adulin atinyi balan kontrak God naklipu echech Israel enyi. Enyudak balan nyakli dodogowinyi balan God naklipu echech Israel umu chumneken ali chugipechen. Ali God eke kobi wata nunek senis nukli enen kipainyi balan, wak. Enyudak atin balan eke nyunubu nyupe eheh nyumneh.
Krais Enyudak balan Krais bawogenyumu douk bien balan. Enen nyakli yeul atin kobi douk ananu alman ananin yeul o enen kipainyi yeul alagun umu. Ali enech chohwalu Jisas chakli Jisas Krais. Ali enen nyakli Mesaia, anudak alman seiwak God natalihanu ali nakaganu nanamali nunolau elpech uli. Anudak alman douk nanaki apakib amnab umu nulawapu mutanamu mupe kalbu uli.
Lam o pikinini sipsip Enyudak balan nyakli nugan sipsip kobi wolobaichi sipsip echech Juda echechim pris hach henek ofamech hoku God umu nukwleik echechin yowenyi ali kobi nunohwen nupe, wak. Wakuli bawogenyumu enyudak balan lam o pikinini sipsip nameitu nyakli Krais atunu douk nenek ofa nakanu anan yet God atuh nyumnah meyoh umu natal apakin yowenyi uli.
Ol man Livai Bawogenyumu enyudak balan umu amam Livai douk nyakli namudak. Anudak lain almam Livai douk anudak atunu yamenu Livai nokwalmomi uli. Ali Livai anan yet douk Jekop ananinu nuganinu. Seiwak amam Livai henek God ananin moul henek lukautumu atudak selitu wilpat echech Juda isave chawich chape chenek lotu atali. Ali echech Juda chanak chalau echechib amnab kantri Israel umu, amam Livai henek moul hagakomu amam pris numun God ananitu nebetali wilpat gani Jerusalem. Ali anam hagakomu amam pris wolobaigunmu echech Israel chapemu chopuk.
Maunten Oliv Enyudak balan nyakli anatu nukut douk wolobaigasi lowas sonohwalomu oliv uli satawomu. Atudak nukut douk tape halakatimu Jerusalem.
Mirakel Enyudak balan nyakli God atunu neneken uli moul. Elpech wo dodogowich umu chunek enyudakmali moul e, wak. God atunu i save neneken.
Pasova Seiwak echech Juda chape chakamomu echech Isip chenekumech moul meyoh. Echech Juda chape chenek nebenyi moul nyach loubamu nyultab. Aliga ali God natulich nenelekech ali naklipech dodogowinyi balan echech Isip umu chukwachihech chukwutuwechuk chunak fri. Wakuli echech Isip chakli wak umu chumnek God, ali God naklipu ananich elpech echech Juda umu echech nyulgas silisili ati chubo atin ati nugach sipsip ali chuwayok butog wobul duahas echechig wilag. God nakli chunek namudak umu abudak nyultab ensel nyanaki nyubo echech Isip echechim nugamim hugak uli nyunaki nyutik ogwudak butog ali nyichalakuk echech Juda echechim nugamim nyunak ali amam hupeik kalbu. Ali enyudak ensel nyanaki nyechalakuk Juda echechim nugamim ali nyanak nyabo echech Isip echechim chalik chomloli uli nugamim hanu echechich mahich chalik chechalali uli chagak. Ali God nenek lukautumaguk echech Juda chapeik kalbu. Ali nameitu echech chape ulkwip polomu agundak seiwak God nenek lukautumech umu ali chanatimaguk atin ati yohwleguh echech isave chenek anagun nebeguni woligun. Ali ahudak nyumnah chenek woligun ahi douk chohwalah Pasova.
Pentikos Ahudak nyumnah Pentikos, bawogenyumu balan nyape namudak. Echech Juda chenek anagun nebeguni woligun ahudak nyumnah chohwalah umu Pasova uli. Tik balan nyape iluh namba 20 uli. Echech chenek agundak woligun aliga 49-poleih nyumneh hanak hadiyuk, ali haklimu 50-poleih ahi, ahudak nyumnah Pentikos hatoglu. Ahudak nyumnah echech Juda chenehilau chenek anagun nebeguni woligun umu chenek tenykumu God umu nagakomech kalbu ali wolobaichi kakwich chatoglu. Tik balan nyape Kisim Bek 23:16, 34:22; Pris 23:15-21; Lo 16:9-12. Ahudak atuh nyumnah Pentikos echech Kristen chalik chalau God ananin Michin kobi balan nyape Aposel 2:1-4 nyaklimu.
Pikinini bilong man Enyudak balan pikinini bilong man nyakli anudak alman douk natoglu aduligeinyi elpen uli. Ali anam seiwakimi profet douk halau enyudak yeul, wakuli bawogenyumu enyudak yeul douk nyakli Jisas Krais atunu. Enyudak yeul nyakli anan natoglu aduligeinyi elpen kobi apak elpech umu. Ali nyakli anan douk Mesaia, seiwak God natalihanu nakaganu nanamali nunolau elpech uli. Tok ples Inglis o Grik echech chobechuk bawogenyumu balan umu enyudak yeul. Wakuli tok ples Bukiyip douk nyatoglu bagalu. Enyen nyakli, ‘Jisas nakli yek yatoglu aduligeinyi elpen uli.’
Profet Amam profet henek God ananin moul hape haklipech ananin nyonobechuk uli balan wolobaichi elpech. God ananin Michin nyawicham nyagilapam ali hadukemu enyudak balan nyetemu God ananik kwalik uli buk uli.
Sadyusi Amam Sadyusi, amam douk anam Juda. Anam hakli wosik umu hunek lotumu God ali hasuh God ananin lo seiwak anan nakaguk Moses enyi dadag hagipechen. Wakuli enen kipainyi balan nyetumu God ananik Buk uli amam wo huhwen hugipechen e, wak. Amam hakli waken. Amam hakli chagak uli elpech eke kobi wata chitak chupe, wak. Amam Sadyusi wo wolobaimi e, gwodum meyoh.
Saveman bilong lo Saveman bilong lo nyakli amam henek skulumech umu God ananin lo uli. Amam saveman bilong lo, amam douk echech Juda echechim nebemi. Hanu amam Farisi uli Sadyusi. Amam hanubu hadukemen kalbu enyudak lo seiwak God nakaguk Moses enyi nyanu enyudak nyanatimaguk balan nyetemu God ananik kwalik uli buk Olpela Testamen, ali henek skulumech wihlu wehlu.
Tempel Enyudak balan tempel nyakli God ananitu nebetali wilpat tatau Jerusalem uli. Wolobaichi Juda isave chanak chenek lotumu anan atudak wilpat. Ali chopuk, echech isave chenek ofamu enechi enech echudak choku God.
Tok piksa Enyudak balan tok piksa nyakli enyudak woblen douk bawogenyumu balan wo nyutoglu bagalalu e. Seiwak Jisas nenek skulumu wolobaichi elpech naklipech woblen atin balan. Ali anan nanu ananim 12-poleim atum hapemu, anan isave naklipam bawogenyumu enyebuk woblen balan. Umu moneken, amam chopuk wo hudukemen kalbu e.
Bielsebul Bielsebul anan douk nebenalimu sagabehas uli. Ali ananin kipainyi yeul douk Satan. Tik Matyu 12:24, 26, 27; Mak 3:22, 23.